Kaneya Manabu và hành trình tìm thấy Việt Nam từ tiếng Việt

Hòa nhập bằng tiếng Việt

Ở Việt Nam, Kaneya Manabu chọn tên tiếng Việt là Học, vì "Manabu" nghĩa là "học hỏi", cũng là triết lý sống của anh.

Sinh ra tại Saitama trong gia đình bố là cảnh sát, mẹ là nhân viên văn phòng, Kaneya Manabu học chuyên ngành hình sự và công tác tại bộ phận điều tra các vụ việc liên quan đến người Việt Nam. Công việc căng thẳng, giấc ngủ ít, anh tự nhận: "Đây không phải cuộc sống tôi mơ ước".

Anh Kaneya Manabu, cựu cảnh sát Nhật, đã phải lòng Việt Nam.

Năm 2010, anh đến Thành phố Hồ Chí Minh học tiếng Việt theo yêu cầu công việc. Ngay lần đầu, anh ấn tượng bởi con người Việt Nam hiền hậu, mến khách và luôn nở nụ cười. Một năm sau, anh trở lại để kiểm tra khả năng nói tiếng Việt và tìm hiểu văn hóa Việt Nam.

"Khi đến đất nước này, tôi thực sự ngạc nhiên vì những người tôi gặp đều tốt bụng, luôn nở nụ cười. Cuộc sống ở Thành phố Hồ Chí Minh tạo cảm giác thoải mái, dễ chịu, khác xa Nhật Bản, nơi tôi luôn phải tuân thủ nhiều nguyên tắc và chịu áp lực công việc", anh cho biết.

Năm 2014, Manabu tham gia khóa học bổ trợ tiếng Việt tại Trường Đại học Bách khoa Hà Nội trong hai tháng. Lần này, anh sống chậm lại, tiếp xúc với người Việt nhiều hơn và càng yêu mến mảnh đất này.

Dù nghĩ rằng "lựa chọn tốt nhất là sang Việt Nam lâu dài", anh vẫn làm việc thêm hai năm ở Saitama để tránh thiếu trách nhiệm. Năm 2016, khi giữ chức trưởng phòng cảnh sát, anh viết đơn nghỉ. Gia đình phản đối, bố anh nói: "Nghĩ lại đi con", còn một số cấp trên gọi anh là "kẻ phản bội". Nhưng Manabu vẫn chọn Hà Nội.

Nhờ bạn bè giới thiệu, anh thuê nhà ở Hà Nội và đi xin việc. Những tháng đầu, lương chỉ đủ thuê nhà, anh dùng tiền tiết kiệm tích cóp suốt 10 năm. Anh mở công ty công nghệ, trung tâm dạy tiếng Nhật nhưng đều không trụ được.

Ba năm đầu, ngoài thời gian đi làm, Manabu học tiếng Việt chuyên sâu và theo học thạc sĩ Việt Nam học tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội). Năm 2020, anh nhận bằng thạc sĩ. Đến nay, anh đã có thể tự tin giao tiếp bằng tiếng Việt.

Anh Kaneya Manabu nhận bằng thạc sĩ ngành Việt Nam học, tháng 7/2020.

Một ngày của Manabu bắt đầu từ 5h30 sáng, tập thể dục, ăn sáng, đến công ty trước giờ làm một tiếng để đọc sách và học tiếng Việt. Buổi tối, anh đi dạo, tập thể dục, quay video YouTube và kết thúc ngày lúc 22h. Cuối tuần, nếu bạn bè rủ, anh mới ra ngoài. Do bận rộn, anh chưa có thời gian tìm kiếm tình yêu và lập gia đình.

Dần dà, anh lái xe máy thành thạo, đi qua nhiều tỉnh thành, quen ẩm thực đường phố, kết giao bạn bè. Đồng nghiệp nhận xét: "Anh hiểu Việt Nam như một người Việt".

Anh còn theo dõi thông tin an ninh, trật tự trên báo chí, nghe nhạc Việt, dịch các bài hát để nâng cao kỹ năng. Khi mới học tiếng Việt sáu tháng, anh từng thử dịch Tuyên ngôn độc lập để vừa học từ vựng, vừa hiểu hơn con người Chủ tịch Hồ Chí Minh và lịch sử Việt Nam. Sau này, anh làm video nói về học tập và làm theo lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Từ năm 2019, Manabu mở kênh YouTube HocTV, chia sẻ văn hóa, ẩm thực, trải nghiệm Việt Nam và hướng dẫn tiếng Nhật cho người Việt. Ban đầu chỉ vài chục lượt xem, đến nay kênh có 114.000 người đăng ký. Anh ghi lại những chuyến đi Hồ Tây, phố cổ, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Nhà tù Hỏa Lò, Hải Phòng, Ninh Bình, Đà Nẵng…

Hầu hết video đều nói tiếng Việt, giới thiệu văn hóa, ẩm thực, giải thích lý do không thể rời xa đất nước này... Anh muốn quảng bá Việt Nam cho bạn bè Nhật và người Nhật quan tâm đến Việt Nam.

Nhờ tiếng Việt, Manabu không chỉ hòa nhập mà còn tìm thấy một cách để kết nối hai đất nước. Từ việc học tiếng Việt để phục vụ công việc, anh dần trở thành người lan tỏa tiếng Việt tới người dân Nhật Bản thông qua các video chia sẻ văn hóa, đời sống và ngôn ngữ Việt Nam. Với anh, tiếng Việt giờ là cây cầu để kể câu chuyện Việt Nam một cách chân thành và gần gũi nhất.

Các video nhận được nhiều bình luận: "Cảm ơn anh đã yêu mến Việt Nam và muốn sống lâu dài ở đất nước xinh đẹp của chúng ta"; "Anh nói tiếng Việt rất hay. Giọng nói cũng hay, có thể nghe được sự xúc động và cảm kích trong giọng nói đó"...

Sức hấp dẫn của Việt Nam

Chín năm ở Việt Nam, Manabu có thói quen chạy xe quanh thành phố dịp 30/4 và 2/9 để ngắm cờ đỏ sao vàng trên phố. Năm 2025, kỷ niệm 80 năm Quốc khánh, cảm xúc của anh đặc biệt hơn khi chứng kiến người dân mặc áo dài, đội nón lá, treo cờ Tổ quốc, chụp ảnh tại Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, hay hàng nghìn người cổ vũ các lực lượng vũ trang tập luyện. Anh còn đến Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, trải nghiệm thực tế ảo ở triển lãm “Trở về thời khắc thiêng liêng”, học thêm tiếng Việt qua ca từ các bài hát để dự "concert quốc gia".

Các clip trên kênh Youtube HocTV của anh Kaneya Manabu.

Trong một video đăng trên kênh YouTube HocTV, Kaneya Manabu chia sẻ: "Tôi đã không thể quay trở về Nhật Bản. Tôi cảm thấy tình yêu sâu sắc với cuộc sống ở Việt Nam".

Video ghi lại chuyến đi đầu tiên của anh đến Tà Xùa (Sơn La), nơi mây trời quyện với núi non. Trước thiên nhiên rộng lớn, anh lý giải vì sao không muốn quay về Nhật Bản: ba điều làm nên sức hấp dẫn lớn nhất của Việt Nam theo anh là con người thân thiện, tình cảm gia đình và ẩm thực phong phú.

"Người Việt lúc nào cũng bắt chuyện với nụ cười ấm áp và luôn giúp đỡ tôi. Ở Nhật thì không nhiều... Văn hóa quý trọng gia đình là thứ mạnh mẽ nhất. Cùng ăn cơm, chia sẻ mọi chuyện, gọi điện mỗi ngày khi xa cách. Tôi nghĩ văn hóa đó thực sự tràn đầy hạnh phúc", anh nói.

Ẩm thực Việt Nam cũng chinh phục anh: "Phở hay bánh mỳ, toàn những đồ ăn ngon mà có thể bị nghiện... Tôi đặc biệt thích phở, bánh xèo, bún chả, lẩu. Bây giờ tôi muốn ăn hàng ngày".

Anh Kaneya Manabu trong một chuyến du lịch Sapa, Lào Cai.

Anh cũng kể về những ngày đầu ở Việt Nam, khi tiếng Việt còn hạn chế và mọi sinh hoạt đều lạ lẫm: "Một ngày, khi tôi hỏi chủ nhà "Tôi muốn một chiếc quạt, tôi có thể mua ở đâu?", chủ nhà mỉm cười nói: "Leo lên xe đi, tôi sẽ đi mua cùng anh". Điều này đối với người Việt là nhỏ, nhưng với tôi, đó là kỷ niệm không bao giờ quên".

Mỗi năm, Manabu về Nhật thăm bố mẹ hai lần. Thấy con trai vui vẻ, gia đình không còn cấm cản anh sống ở xứ người, thậm chí hối thúc anh tìm một nàng dâu người Việt để ra mắt.

"Tôi đã từ bỏ cảnh sát và bắt đầu cuộc sống mới ở Việt Nam. Tôi rất yêu Việt Nam và nếu có thể, muốn sống ở đây mãi mãi", Manabu chia sẻ.

"Lớp học" tiếng Việt trong căn nhà nhỏ ở Yamagata

Ba chàng Tây là “đại sứ ngôn ngữ” tiếng Việt