Khắc phục “thẻ vàng” IUU: Nhiều địa phương đạt 100% tàu cá lắp đặt thiết bị giám sát hành trình

Theo ông Lê Văn Sử, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, hiện toàn tỉnh có 5.230 tàu cá, trong đó 1.930/1.930 tàu khai thác vùng khơi đã được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS), đạt 100%. Đáng chú ý, Cà Mau không còn tàu “3 không” (không đăng ký, không đăng kiểm, không giấy phép).

Trong 10 tháng đầu năm, tỉnh Cà Mau đã chi hơn 7,5 tỉ đồng hỗ trợ cước thuê bao dịch vụ giám sát hành trình cho hơn 7.000 lượt tàu cá. Đồng thời, đang xây dựng Nghị quyết hỗ trợ thiết bị giám sát mới, bảo đảm kết nối 24/24, kể cả khi tàu neo đậu tại bờ.

Ngoài ra, từ đầu năm đến nay, các lực lượng chức năng đã xử lý 470 vụ vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản với tổng số tiền phạt hơn 10 tỷ đồng, trong đó có 43 vụ ngắt kết nối thiết bị VMS. Toàn bộ các vụ việc đều được cập nhật trên phần mềm quản lý nhằm bảo đảm minh bạch.

Ở mức độ hình sự, tỉnh đã khởi tố 11 vụ án, chủ yếu liên quan đến hành vi vi phạm vùng biển nước ngoài, sử dụng giấy tờ giả và tổ chức xuất nhập cảnh trái phép. Đến nay, 6 vụ đã xét xử (trong đó có 4 phiên tòa lưu động), 5 vụ còn lại dự kiến hoàn tất trước ngày 15/11/2025.

100% tàu khai thác vùng khơi tại Cà Mau đã được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS).

Tại Hải Phòng, đại diện Ban Quản lý cảng cá, bến cá (Sở Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, 100% tàu cá ra vào cảng Ngọc Hải đều được kiểm tra, giám sát theo đúng quy trình. Mỗi tàu phải xuất trình nhật ký khai thác, dữ liệu hành trình VMS và xác nhận sản lượng bốc dỡ qua hệ thống điện tử eCDT.

Theo thống kê của UBND thành phố, đến tháng 9/2025, toàn thành phố có 820 tàu cá; trong đó, 100% được đăng ký, đăng kiểm và cấp phép khai thác; các tàu “ba không” đã được xử lý dứt điểm. Tỷ lệ tàu được cấp phép khai thác đạt trên 95%, trong khi 283 tàu có chiều dài từ 15 m trở lên đều đã lắp đặt thiết bị VMS, đảm bảo duy trì kết nối 24/24. Lực lượng chức năng giám sát nghiêm ngặt, không cho phép tàu rời bến khi chưa đủ điều kiện hoạt động, góp phần siết chặt quản lý nghề cá theo quy định quốc tế.

Tại tỉnh Ninh Bình, công tác chống khai thác IUU được triển khai đồng bộ với sự phối hợp chặt chẽ giữa Sở Nông nghiệp và Môi trường, Bộ đội Biên phòng, Công an, Ban Quản lý cảng cá và chính quyền cơ sở. Nhờ đó, 100% tàu cá toàn tỉnh đã được lắp đặt thiết bị VMS; tỷ lệ duy trì kết nối đạt trên 97%. Không còn tình trạng tàu rời cảng không khai báo, việc cấp giấy xác nhận nguồn gốc thủy sản khai thác được thực hiện đúng quy định, góp phần minh bạch chuỗi giá trị sản phẩm.

Một điểm sáng đáng chú ý là việc ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số trong quản lý nghề cá. Dữ liệu hành trình VMS, nhật ký khai thác điện tử và thông tin cập - rời cảng được cập nhật tức thời, giúp cơ quan quản lý giám sát toàn bộ hoạt động tàu cá và truy xuất nguồn gốc sản phẩm minh bạch, đáp ứng yêu cầu khắt khe của EC.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến. (Ảnh: CTTĐT tỉnh Cà Mau)

Phát biểu tại buổi làm việc với UBND tỉnh Cà Mau ngày 31/10, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến nhấn mạnh chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính về việc đẩy nhanh, quyết liệt các biện pháp chống khai thác IUU. Theo đó, trong tuần tới, các địa phương phải hoàn thành cấp phép cho tàu đủ điều kiện hoạt động, lắp đặt 100% thiết bị giám sát hành trình và chấm dứt tình trạng ngắt kết nối VMS. Cùng với đó là việc hoàn thiện hồ sơ truy xuất nguồn gốc, chuẩn hóa dữ liệu nghề cá quốc gia và đưa các cảng cá đủ điều kiện vào danh mục được cấp phép.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến yêu cầu tỉnh Cà Mau nói riêng và các địa phương ven biển nói chung cần chuẩn bị kỹ hồ sơ, minh chứng phục vụ đoàn thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC), khẳng định quyết tâm của Việt Nam trong việc gỡ bỏ “thẻ vàng” IUU, coi đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, thường xuyên, góp phần bảo vệ uy tín và thương hiệu thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Việt Nam - Malaysia hợp tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp Đoàn công tác Việt Nam do Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam Phùng Đức Tiến vừa có cuộc làm việc với lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và An ninh Lương thực Malaysia tại thủ đô hành chính Putrajaya của Malaysia, nhằm thúc đẩy hợp tác song phương trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nghề cá bền vững.

Tăng cường phối hợp khu vực trong quản lý nghề cá và chống khai thác IUU Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 47 ở Kuala Lumpur, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường phối hợp giữa Việt Nam và các nước láng giềng trong quản lý nghề cá và phòng chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), coi đây là nhiệm vụ mang tính khu vực nhằm hướng tới phát triển nghề cá bền vững và sớm gỡ “thẻ vàng” của EC đối với hải sản Việt Nam.