17:26 | 10/05/2022 GMT+7

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Lũy đá Kỳ Anh được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Khám phá vẻ đẹp thiên nhiên ở xứ Mường

Khám phá vẻ đẹp thác Mưa giữa núi rừng biên giới Nghệ An

Video: Khám phá lũy đá cổ Kỳ Anh

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 1

Khoảng 30 năm về trước, người dân xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh) phát hiện đoạn thành cổ bằng đá ẩn sâu trong rừng cây. Quá trình mở rộng nghiên cứu, các nhà khảo cổ nhận định đây là hệ thống lũy đá cổ, được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 2

Đây là công trình xây dựng cực kỳ cẩn thận, chất lượng cao so với những hệ thống thành lũy đá cổ khác đã từng được phát hiện ở nước ta, đồng thời là chứng tích lịch sử thế kỷ XVII-XVIII của chế độ phong kiến Việt Nam. Hiện nay, đoạn thành đá còn nguyên vẹn thuộc địa phận xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 3

Điểm bắt đầu thành đá cổ là chân dốc Đèo Bụt (xã Kỳ Lạc), kéo dài khoảng 1,5km men theo sườn núi lên đỉnh đèo thuộc núi Trầm Hương (nằm trong dãy Hoành Sơn).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 4

Thành đá được xây dựng hoàn toàn bằng loại đá tự nhiên có ở chính vùng đất này, người dân địa phương gọi là đá son (vì khi mài đá ra có màu đỏ như son), không sử dụng chất kết dính. Đá son mềm và mịn, nếu để lâu ngày các bột đá bị phân hủy tạo thành chất kết dính rất chắc và bền, có độ cứng cao khi trải qua mưa.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 5

Thành quay về hướng nam, hiện nay nơi cao nhất còn cao 6m ở bề mặt phía nam, về phía bắc là 3m, mặt thành rộng 3m, chân thành choãi rộng 5m.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 6

Đặc biệt, cứ cách khoảng 3m dưới chân thành hoặc trên thân thành lại trổ một lỗ hình vuông dạng phễu mặt trước to mặt sau thu nhỏ lại. Mặt trước có kích thước hơn 1,2m, mặt sau 0,80m, có công dụng vừa làm lỗ thoát nước vừa như là lỗ châu mai chạy xuyên qua thân lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 7

Với kỹ thuật ghép đá công phu và điêu luyện ở trên đèo núi cao, lũy đá vẫn tồn tại với thời gian suốt qua hàng mấy thế kỷ mà không hề bị phá hủy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 8

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 9

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 10

Hiện chưa tìm thấy những hiện vật, đồ dùng sinh hoạt có liên quan đến thành lũy, nhưng một phát hiện khá lý thú là công trình không có móng nhân tạo mà người xưa chỉ dựa vào nền đất tự nhiên để xây dựng thành lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 11

Ngoài ra, các nhà khảo cổ còn phát hiện một lũy đất gần đó thuộc dãy núi đối diện với đèo Bụt, cũng quay về hướng nam. Tuy nhiên lũy đất này đã bị phá dỡ nay chỉ còn lại dấu vết.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 12

Theo ông Phan Hoàng Trường, Chủ tịch UBND xã Kỳ Lạc: “Hiện nay địa phương đang giữ gìn và bảo vệ 1.400m thành đá cổ, trong đó có khoảng 400m giữ nguyên được hiện trạng. Trước đây thành đá này được người dân địa phương gọi là lũy ông Ninh, ông Nam”

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 13

Ông Nguyễn Trí Sơn, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hà Tĩnh cho biết, Lũy đá Kỳ Anh so với trường lũy Quảng Ngãi thì kỹ thuật ghép đá ở đây có trình độ điêu luyện và thẩm mỹ với những hòn đá tự nhiên bằng phẳng được ghép ngay ngắn.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 14

“Lũy ở đây không dài, nhưng lại có quy mô lớn về chiều cao và độ dày cũng như sự hoàn chỉnh về kỹ thuật. Từ trước tới nay chưa từng bắt gặp ở Việt Nam”, ông Sơn nói thêm.

Hệ thống lũy đá Kỳ Anh có giá trị lớn về lịch sử khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật độc đáo, là hệ thống thành lũy mang tính chất quân sự. Cùng với hệ thống lũy Thầy của chúa Nguyễn ở Quảng Bình, thành lũy Kỳ Anh được chúa Trịnh xây dựng ở phía Bắc dãy Hoành Sơn với vị trí địa hình đắc địa với những đồi núi cao, dốc đèo hiểm trở, chỉ có duy nhất con đường bộ (thượng đạo) giao thương qua lại giữa Bắc Hà và Nam Hà, là địa hình phòng thủ lý tưởng trong quá trình xảy ra nội chiến.

Với những giá trị nổi bật về kiến trúc nghệ thuật, khảo cổ học và lịch sử văn hóa, ngày 12/12/2014, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định số 4105/QĐ-BVHTTDL công nhận và xếp hạng Lũy đá Kỳ Anh là di tích Kiến trúc nghệ thuật.

Về Cửa Lò khám phá nét đặc trưng xứ Nghệ

Những cây cầu nổi tiếng ở Việt Nam thu hút du khách khám phá

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Nguồn:

Tags:

khám phá thành đá cổ biên giới

Tin bài liên quan

Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc trở thành mô hình tiêu biểu của hợp tác quốc phòng về biên giới

12:57 | 01/04/2026 Giao lưu hữu nghị 125

Sáng 31/3, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10, diễn ra từ ngày 18-19/3 tại tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) do Bộ trưởng Quốc phòng hai nước đồng chủ trì.

Tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia

12:49 | 11/02/2026 Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 10/2, Đoàn đại biểu Lực lượng vũ trang tỉnh Mondulkiri (Vương quốc Campuchia) do Thiếu tướng Hem Bô Na Rel, Chỉ huy trưởng Hiến binh tỉnh Mondulkiri làm Trưởng đoàn đã đến thăm, chúc Tết Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng nhân dịp Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ 2026. Tại đây, hai bên thể hiện quyết tâm trong việc tiếp tục phối hợp hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.

Tặng quà, hỗ trợ người dân Campuchia tại các tỉnh biên giới

09:45 | 18/06/2025 Tấm lòng tương trợ 125

Tuần qua, tại các tỉnh biên giới Tây Ninh và Long An, nhiều hoạt động tặng quà và hỗ trợ thiết thực cho người dân Campuchia đã được tổ chức nhằm góp phần gắn kết tình cảm nhân dân hai nước.

Các tin bài khác

Tạp chí Nhật Bản TRANSIT phát hành số đặc biệt giới thiệu hình ảnh Việt Nam

15:51 | 04/03/2026 Điểm đến 125

Tạp chí văn hóa và du lịch uy tín của Nhật Bản TRANSIT vừa công bố ấn phẩm số đặc biệt dành riêng cho Việt Nam với chủ đề “Việt Nam – đi bao nhiêu lần cũng muốn quay lại”, dự kiến phát hành chính thức vào ngày 13/3/2026. Ấn bản thu hút sự chú ý của độc giả quốc tế yêu thích văn hóa, du lịch và trải nghiệm sống tại các điểm đến Đông Nam Á.

Dâng hương khai xuân tại Hoàng thành Thăng Long

18:36 | 25/02/2026 Điểm đến 125

Ngày 25/02, tại di tích Điện Kính Thiên thuộc Khu Di sản Thế giới Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội tổ chức Lễ dâng hương Khai Xuân Bính Ngọ 2026.

Hà Nội miễn phí tham quan 17 di tích, danh thắng đầu Xuân 2026

10:46 | 21/02/2026 Điểm đến 125

Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cho biết, trong 3 ngày đầu xuân 2026 (từ 20/02 đến hết 22/02, tức mùng 4-6 tháng Giêng năm Bính Ngọ), Thành phố miễn phí tham quan đối với 17 danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử và công trình văn hóa có thu phí do Thành phố quản lý.

Rộn ràng lễ hội đầu xuân tại Bắc Ninh, Hưng Yên

10:42 | 21/02/2026 Điểm đến 125

Ngày 20/02 (mùng 4 Tết), hàng ngàn người dân và du khách nô nức trẩy hội tại lễ rước pháo Đồng Kỵ, lễ hội Khán hoa mẫu đơn tại Chùa Phật Tích (Bắc Ninh) và khai hội Chùa Keo (Hưng Yên). Các hoạt động diễn ra trang trọng, an toàn, đậm bản sắc văn hóa vùng Kinh Bắc và đồng bằng Bắc Bộ.

Xem thêm

Đọc nhiều

Dịch giả Như Huy: Tôi muốn chia sẻ nỗi xúc động về cuốn sách với bạn đọc

07/04/2026 09:01 Văn hóa - Du lịch 125

Lần đầu tiên, Các triết gia vĩ đại, tác phẩm nổi tiếng của Karl Jaspers đã được dịch sang tiếng Việt. Nhân dịp này Thời Đại đã có cuộc trao đổi với dịch giả Như Huy.

Hội hữu nghị Việt Nam - Campuchia chúc Tết Đại sứ quán Campuchia tại Việt Nam

07/04/2026 15:51 Hữu nghị 125

Ngày 07/4 tại Hà Nội, nhân dịp Tết cổ truyền Chol Chnam Thmay của nhân dân Campuchia, đoàn đại biểu Trung ương Hội hữu nghị Việt Nam - Campuchia (Hội) do ông Lê Văn Tụy, Phó Chủ tịch thường trực dẫn đầu đến chúc Tết Đại sứ quán Vương quốc Campuchia tại Việt Nam.

Hội hữu nghị Việt Nam - Lào chúc mừng Đại sứ quán Lào nhân dịp Tết cổ truyền Bunpimay

06/04/2026 15:44 Hữu nghị 125

Ngày 6/4 tại Hà Nội, đoàn đại biểu Hội hữu nghị Việt Nam - Lào do ông Nguyễn Đắc Vinh, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội khóa XV, Chủ tịch Hội làm trưởng đoàn đã đến chúc mừng Đại sứ quán Lào tại Việt Nam nhân dịp Tết cổ truyền Bunpimay 2026 (Phật lịch 2569).

Nghệ An: Về thăm xã Bình Minh để biết thêm Lễ hội đền Canh

06/04/2026 19:45 Gia đình Việt 125

Đền Canh xã Đức Thành cũ, nay thuộc xóm 10, xã Bình Minh, tỉnh Nghệ An là một trong những di sản văn hóa quý của địa phương và tỉnh Nghệ An.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Thực hiện khuyến nghị của EC, nhiều địa phương tăng tốc gỡ "thẻ vàng" IUU

1 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

An Giang, Lâm Đồng và Đà Nẵng đang triển khai đồng bộ các giải pháp theo khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC), từ siết quản lý tàu cá, truy xuất nguồn gốc đến xử lý vi phạm, nhằm sớm gỡ "thẻ vàng" IUU và phát triển nghề cá bền vững.

Điện Biên phát động trồng mới cây cà phê, mắc ca tại 42 xã, phường

3 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Sáng 3/4, tỉnh Điện Biên đồng loạt phát động trồng mới cây cà phê, mắc ca tại 42 xã, phường trên toàn tỉnh, mở đầu chiến dịch mở rộng vùng cây trồng chủ lực tại khu vực miền núi, biên giới.

Tàu hộ vệ Asahi Nhật Bản thăm hữu nghị Đà Nẵng

4 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 02/04, tàu hộ vệ Asahi của Lực lượng Tự vệ trên biển Nhật Bản cập cảng Tiên Sa, bắt đầu chuyến thăm hữu nghị thành phố Đà Nẵng trong thời gian 4 ngày (từ ngày 02-05/04/2026).

Multimedia

Podcasts Video E-magazine Infographic

chinh phu nhiem ky quoc hoi khoa xvi co 14 bo 3 co quan ngang bo

Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI có 14 Bộ, 3 cơ quan ngang Bộ

4 giờ 21 phút Infographic 125

Ngày 7/4/20206, Quốc hội khóa XVI thông qua cơ cấu tổ chức chính phủ gồm 14 Bộ và 3 cơ quan ngang Bộ, đảm bảo hoạt động hiệu quả.

infographic cac moc thoi gian sau cuoc bau cu dai bieu quoc hoi khoa xvi va dai bieu hdnd cac cap

[Infographic] Các mốc thời gian sau cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp

19-03-2026 15:22 Infographic 125

Dưới đây là một số mốc thời gian qua trọng sau khi diễn ra cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

infographic bau cu quoc hoi va hdnd cach tra cuu thong tin ve nguoi ung cu tren vneid

[Infographic] Bầu cử Quốc hội và HĐND: Cách tra cứu thông tin về người ứng cử trên VNeID

09-03-2026 14:27 Infographic 125

Bộ Công an đã tích hợp tiện ích “Khu vực bỏ phiếu của cử tri” và “Danh sách người ứng cử” trên ứng dụng VNeID, giúp cử tri dễ dàng tra cứu thông tin khu vực bỏ phiếu...

infographic thu tuong chi dao 9 nhiem vu trong tam ung pho bien dong toan cau

[Infographic] Thủ tướng chỉ đạo 9 nhiệm vụ trọng tâm ứng phó biến động toàn cầu

09-03-2026 09:05 Infographic 125

Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu triển khai 9 nhiệm vụ trọng tâm để ứng phó biến động toàn cầu, giữ vững ổn định kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng.

infographic den nam 2030 phan dau thu nhap binh quan nguoi dan nong thon tang gap 25 3 lan so voi nam 2020

[Infographic] Đến năm 2030, phấn đấu thu nhập bình quân người dân nông thôn tăng gấp 2,5-3 lần so với năm 2020

19-02-2026 12:32 Infographic 125

Quyết định số 417/QĐ-BNNMT ngày 31/1/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I: Từ năm 2026 đến năm 2030.

infographic 4 moc thoi gian cua 4 ky nguyen quan trong trong 100 nam dang lanh dao

[Infographic] 4 mốc thời gian của 4 kỷ nguyên quan trọng trong 100 năm Đảng lãnh đạo

09-02-2026 09:53 Infographic 125

Quá trình 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam chia thành 4 mốc thời gian của 4 kỷ nguyên, tương ứng với những bước ngoặt quan trọng của cách mạng Việt Nam.

infographic 5 diem then chot co y nghia quyet dinh trong to chuc thuc hien nghi quyet dai hoi xiv cua dang

[Infographic] 5 điểm then chốt có ý nghĩa quyết định trong tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng

08-02-2026 16:07 Infographic 125

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng là sự tổng kết sâu sắc về lý luận và thực tiễn; thể hiện ý chí, khát vọng của toàn Đảng, toàn dân quyết tâm xây dựng thành công một nước Việt Nam hoà bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội. Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã xác định những mục tiêu phát triển chiến lược của đất nước trong giai đoạn mới và đặt ra yêu cầu phải nâng cao năng lực hiện thực hóa các mục tiêu thành kết quả cụ thể, đo đếm được, người dân được thụ hưởng trực tiếp.

Videos

Xin chờ trong giây lát...

Truyền hình

Tinh thần dân chủ của nhân dân Việt Nam trong bầu cử

14/03/2026 08:31 Truyền hình 38