17:26 | 10/05/2022 GMT+7

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Lũy đá Kỳ Anh được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Khám phá vẻ đẹp thiên nhiên ở xứ Mường

Khám phá vẻ đẹp thác Mưa giữa núi rừng biên giới Nghệ An

Video: Khám phá lũy đá cổ Kỳ Anh

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 1

Khoảng 30 năm về trước, người dân xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh) phát hiện đoạn thành cổ bằng đá ẩn sâu trong rừng cây. Quá trình mở rộng nghiên cứu, các nhà khảo cổ nhận định đây là hệ thống lũy đá cổ, được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 2

Đây là công trình xây dựng cực kỳ cẩn thận, chất lượng cao so với những hệ thống thành lũy đá cổ khác đã từng được phát hiện ở nước ta, đồng thời là chứng tích lịch sử thế kỷ XVII-XVIII của chế độ phong kiến Việt Nam. Hiện nay, đoạn thành đá còn nguyên vẹn thuộc địa phận xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 3

Điểm bắt đầu thành đá cổ là chân dốc Đèo Bụt (xã Kỳ Lạc), kéo dài khoảng 1,5km men theo sườn núi lên đỉnh đèo thuộc núi Trầm Hương (nằm trong dãy Hoành Sơn).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 4

Thành đá được xây dựng hoàn toàn bằng loại đá tự nhiên có ở chính vùng đất này, người dân địa phương gọi là đá son (vì khi mài đá ra có màu đỏ như son), không sử dụng chất kết dính. Đá son mềm và mịn, nếu để lâu ngày các bột đá bị phân hủy tạo thành chất kết dính rất chắc và bền, có độ cứng cao khi trải qua mưa.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 5

Thành quay về hướng nam, hiện nay nơi cao nhất còn cao 6m ở bề mặt phía nam, về phía bắc là 3m, mặt thành rộng 3m, chân thành choãi rộng 5m.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 6

Đặc biệt, cứ cách khoảng 3m dưới chân thành hoặc trên thân thành lại trổ một lỗ hình vuông dạng phễu mặt trước to mặt sau thu nhỏ lại. Mặt trước có kích thước hơn 1,2m, mặt sau 0,80m, có công dụng vừa làm lỗ thoát nước vừa như là lỗ châu mai chạy xuyên qua thân lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 7

Với kỹ thuật ghép đá công phu và điêu luyện ở trên đèo núi cao, lũy đá vẫn tồn tại với thời gian suốt qua hàng mấy thế kỷ mà không hề bị phá hủy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 8

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 9

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 10

Hiện chưa tìm thấy những hiện vật, đồ dùng sinh hoạt có liên quan đến thành lũy, nhưng một phát hiện khá lý thú là công trình không có móng nhân tạo mà người xưa chỉ dựa vào nền đất tự nhiên để xây dựng thành lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 11

Ngoài ra, các nhà khảo cổ còn phát hiện một lũy đất gần đó thuộc dãy núi đối diện với đèo Bụt, cũng quay về hướng nam. Tuy nhiên lũy đất này đã bị phá dỡ nay chỉ còn lại dấu vết.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 12

Theo ông Phan Hoàng Trường, Chủ tịch UBND xã Kỳ Lạc: “Hiện nay địa phương đang giữ gìn và bảo vệ 1.400m thành đá cổ, trong đó có khoảng 400m giữ nguyên được hiện trạng. Trước đây thành đá này được người dân địa phương gọi là lũy ông Ninh, ông Nam”

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 13

Ông Nguyễn Trí Sơn, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hà Tĩnh cho biết, Lũy đá Kỳ Anh so với trường lũy Quảng Ngãi thì kỹ thuật ghép đá ở đây có trình độ điêu luyện và thẩm mỹ với những hòn đá tự nhiên bằng phẳng được ghép ngay ngắn.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 14

“Lũy ở đây không dài, nhưng lại có quy mô lớn về chiều cao và độ dày cũng như sự hoàn chỉnh về kỹ thuật. Từ trước tới nay chưa từng bắt gặp ở Việt Nam”, ông Sơn nói thêm.

Hệ thống lũy đá Kỳ Anh có giá trị lớn về lịch sử khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật độc đáo, là hệ thống thành lũy mang tính chất quân sự. Cùng với hệ thống lũy Thầy của chúa Nguyễn ở Quảng Bình, thành lũy Kỳ Anh được chúa Trịnh xây dựng ở phía Bắc dãy Hoành Sơn với vị trí địa hình đắc địa với những đồi núi cao, dốc đèo hiểm trở, chỉ có duy nhất con đường bộ (thượng đạo) giao thương qua lại giữa Bắc Hà và Nam Hà, là địa hình phòng thủ lý tưởng trong quá trình xảy ra nội chiến.

Với những giá trị nổi bật về kiến trúc nghệ thuật, khảo cổ học và lịch sử văn hóa, ngày 12/12/2014, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định số 4105/QĐ-BVHTTDL công nhận và xếp hạng Lũy đá Kỳ Anh là di tích Kiến trúc nghệ thuật.

Về Cửa Lò khám phá nét đặc trưng xứ Nghệ

Những cây cầu nổi tiếng ở Việt Nam thu hút du khách khám phá

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Nguồn:

Tags:

khám phá thành đá cổ biên giới

Tin bài liên quan

Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc trở thành mô hình tiêu biểu của hợp tác quốc phòng về biên giới

12:57 | 01/04/2026 Giao lưu hữu nghị 125

Sáng 31/3, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10, diễn ra từ ngày 18-19/3 tại tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) do Bộ trưởng Quốc phòng hai nước đồng chủ trì.

Tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia

12:49 | 11/02/2026 Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 10/2, Đoàn đại biểu Lực lượng vũ trang tỉnh Mondulkiri (Vương quốc Campuchia) do Thiếu tướng Hem Bô Na Rel, Chỉ huy trưởng Hiến binh tỉnh Mondulkiri làm Trưởng đoàn đã đến thăm, chúc Tết Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng nhân dịp Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ 2026. Tại đây, hai bên thể hiện quyết tâm trong việc tiếp tục phối hợp hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.

Tặng quà, hỗ trợ người dân Campuchia tại các tỉnh biên giới

09:45 | 18/06/2025 Tấm lòng tương trợ 125

Tuần qua, tại các tỉnh biên giới Tây Ninh và Long An, nhiều hoạt động tặng quà và hỗ trợ thiết thực cho người dân Campuchia đã được tổ chức nhằm góp phần gắn kết tình cảm nhân dân hai nước.

Các tin bài khác

Việt Nam là điểm đến hấp dẫn hàng đầu Đông Nam Á năm 2026

09:23 | 21/04/2026 Điểm đến 125

Việt Nam đang ngày càng khẳng định vị thế là một trong những điểm đến hấp dẫn nhất Đông Nam Á trong năm 2026, nhờ sự kết hợp giữa tài nguyên du lịch đa dạng, chi phí hợp lý và đà phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch.

Khai hội Đền thờ Công chúa Nhồi Hoa tại Ninh Bình năm 2026

08:36 | 21/04/2026 Điểm đến 125

Ngày 19/4 (tức mồng 3/3 Âm lịch) tại Khu di tích Đền Thượng - Đền Hạ, phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, lễ hội truyền thống Đền thờ Công chúa Nhồi Hoa (húy nhật Công chúa Nhồi Hoa) năm 2026 được tổ chức trang trọng, thu hút đông đảo nhân dân và du khách.

Nghệ An: Về thăm xã Bình Minh để biết thêm Lễ hội đền Canh

19:45 | 06/04/2026 Điểm đến 125

Đền Canh xã Đức Thành cũ, nay thuộc xóm 10, xã Bình Minh, tỉnh Nghệ An là một trong những di sản văn hóa quý của địa phương và tỉnh Nghệ An.

Hà Nội: Khám phá sắc màu văn hóa Thái Lan tại lễ hội "Nhịp đập Thái Lan"

11:11 | 28/03/2026 Điểm đến 125

Từ ngày 27-29/3, tại Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) diễn ra Lễ hội "Nhịp đập Thái Lan tại Hà Nội 2026" với chủ đề “Cuộc sống sáng tạo - Nhịp đập sáng tạo”. Sự kiện do Đại sứ quán Vương quốc Thái Lan tại Hà Nội tổ chức, mở cửa miễn phí cho công chúng.

Xem thêm

Đọc nhiều

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae kết thúc chuyến thăm chính thức Việt Nam

03/05/2026 13:21 Chuyện ngoại giao 125

Sáng 3/5, Takaichi Sanae rời Hà Nội, kết thúc chuyến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 1 đến 3/5 theo lời mời của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng.

Việt Nam - Nhật Bản ký thỏa thuận hợp tác về trao đổi dữ liệu vệ tinh

03/05/2026 11:32 Chuyện ngoại giao 125

Ngày 2/5, tại Hà Nội, Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC), Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản (JAXA) đã ký kết, trao đổi văn bản sửa đổi thỏa thuận hợp tác về trao đổi dữ liệu vệ tinh.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae phát biểu tại Đại học Quốc gia Hà Nội

03/05/2026 11:32 Chuyện ngoại giao 125

Chiều 2/5, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Việt Nam, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã đến thăm và có bài phát biểu quan trọng tại Đại học Quốc gia Hà Nội, nhấn mạnh tầm nhìn hợp tác dài hạn giữa hai nước và định hướng phát triển khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Truyền thông Nhật Bản đồng loạt đưa tin về chuyến thăm của Thủ tướng Takaichi Sanae

03/05/2026 08:52 Chuyện ngoại giao 125

Truyền thông Nhật Bản ngày 2/5 đồng loạt đưa tin về chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Takaichi Sanae, trong đó nhấn mạnh vai trò chiến lược của Việt Nam trong chính sách đối ngoại khu vực của Nhật Bản, đặc biệt ở các lĩnh vực an ninh kinh tế, năng lượng, khoáng sản chiến lược, chuỗi cung ứng và sáng kiến Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Quân, dân Trường Sa sôi nổi chào mừng ngày 30/4 và 1/5

3 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Khi đất liền rực rỡ cờ hoa kỷ niệm Ngày Giải phóng miền Nam 30/4 và Ngày Quốc tế Lao động 1/5, nơi đầu sóng - đặc khu Trường Sa - cũng bừng lên khí thế thi đua sôi nổi.

Khởi công Bảo tàng Trường Sa: Tri ân các thế hệ bảo vệ chủ quyền biển đảo

5 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 29/4, tại xã Cam Lâm, tỉnh Khánh Hòa, Ủy ban nhân dân tỉnh tổ chức lễ khởi công xây dựng Bảo tàng Trường Sa – công trình mang ý nghĩa chính trị, văn hóa sâu sắc, hướng tới tri ân các thế hệ đã hy sinh, cống hiến vì chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Nhật ký khai thác điện tử: Bước tiến trong hiện đại hóa nghề cá tại Thành phố Hồ Chí Minh

22-04-2026 10:21 Bờ cõi biển đảo 125

Sau hơn 3 năm triển khai thí điểm, việc áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử trên tàu cá xa bờ tại Thành phố Hồ Chí Minh đang từng bước mang lại hiệu quả rõ nét, góp phần hiện đại hóa công tác quản lý nghề cá, nâng cao tính minh bạch dữ liệu và kiểm soát hoạt động khai thác theo quy định.