17:26 | 10/05/2022 GMT+7

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Lũy đá Kỳ Anh được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Khám phá vẻ đẹp thiên nhiên ở xứ Mường

Khám phá vẻ đẹp thác Mưa giữa núi rừng biên giới Nghệ An

Video: Khám phá lũy đá cổ Kỳ Anh

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 1

Khoảng 30 năm về trước, người dân xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh) phát hiện đoạn thành cổ bằng đá ẩn sâu trong rừng cây. Quá trình mở rộng nghiên cứu, các nhà khảo cổ nhận định đây là hệ thống lũy đá cổ, được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 2

Đây là công trình xây dựng cực kỳ cẩn thận, chất lượng cao so với những hệ thống thành lũy đá cổ khác đã từng được phát hiện ở nước ta, đồng thời là chứng tích lịch sử thế kỷ XVII-XVIII của chế độ phong kiến Việt Nam. Hiện nay, đoạn thành đá còn nguyên vẹn thuộc địa phận xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 3

Điểm bắt đầu thành đá cổ là chân dốc Đèo Bụt (xã Kỳ Lạc), kéo dài khoảng 1,5km men theo sườn núi lên đỉnh đèo thuộc núi Trầm Hương (nằm trong dãy Hoành Sơn).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 4

Thành đá được xây dựng hoàn toàn bằng loại đá tự nhiên có ở chính vùng đất này, người dân địa phương gọi là đá son (vì khi mài đá ra có màu đỏ như son), không sử dụng chất kết dính. Đá son mềm và mịn, nếu để lâu ngày các bột đá bị phân hủy tạo thành chất kết dính rất chắc và bền, có độ cứng cao khi trải qua mưa.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 5

Thành quay về hướng nam, hiện nay nơi cao nhất còn cao 6m ở bề mặt phía nam, về phía bắc là 3m, mặt thành rộng 3m, chân thành choãi rộng 5m.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 6

Đặc biệt, cứ cách khoảng 3m dưới chân thành hoặc trên thân thành lại trổ một lỗ hình vuông dạng phễu mặt trước to mặt sau thu nhỏ lại. Mặt trước có kích thước hơn 1,2m, mặt sau 0,80m, có công dụng vừa làm lỗ thoát nước vừa như là lỗ châu mai chạy xuyên qua thân lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 7

Với kỹ thuật ghép đá công phu và điêu luyện ở trên đèo núi cao, lũy đá vẫn tồn tại với thời gian suốt qua hàng mấy thế kỷ mà không hề bị phá hủy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 8

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 9

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 10

Hiện chưa tìm thấy những hiện vật, đồ dùng sinh hoạt có liên quan đến thành lũy, nhưng một phát hiện khá lý thú là công trình không có móng nhân tạo mà người xưa chỉ dựa vào nền đất tự nhiên để xây dựng thành lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 11

Ngoài ra, các nhà khảo cổ còn phát hiện một lũy đất gần đó thuộc dãy núi đối diện với đèo Bụt, cũng quay về hướng nam. Tuy nhiên lũy đất này đã bị phá dỡ nay chỉ còn lại dấu vết.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 12

Theo ông Phan Hoàng Trường, Chủ tịch UBND xã Kỳ Lạc: “Hiện nay địa phương đang giữ gìn và bảo vệ 1.400m thành đá cổ, trong đó có khoảng 400m giữ nguyên được hiện trạng. Trước đây thành đá này được người dân địa phương gọi là lũy ông Ninh, ông Nam”

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 13

Ông Nguyễn Trí Sơn, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hà Tĩnh cho biết, Lũy đá Kỳ Anh so với trường lũy Quảng Ngãi thì kỹ thuật ghép đá ở đây có trình độ điêu luyện và thẩm mỹ với những hòn đá tự nhiên bằng phẳng được ghép ngay ngắn.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 14

“Lũy ở đây không dài, nhưng lại có quy mô lớn về chiều cao và độ dày cũng như sự hoàn chỉnh về kỹ thuật. Từ trước tới nay chưa từng bắt gặp ở Việt Nam”, ông Sơn nói thêm.

Hệ thống lũy đá Kỳ Anh có giá trị lớn về lịch sử khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật độc đáo, là hệ thống thành lũy mang tính chất quân sự. Cùng với hệ thống lũy Thầy của chúa Nguyễn ở Quảng Bình, thành lũy Kỳ Anh được chúa Trịnh xây dựng ở phía Bắc dãy Hoành Sơn với vị trí địa hình đắc địa với những đồi núi cao, dốc đèo hiểm trở, chỉ có duy nhất con đường bộ (thượng đạo) giao thương qua lại giữa Bắc Hà và Nam Hà, là địa hình phòng thủ lý tưởng trong quá trình xảy ra nội chiến.

Với những giá trị nổi bật về kiến trúc nghệ thuật, khảo cổ học và lịch sử văn hóa, ngày 12/12/2014, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định số 4105/QĐ-BVHTTDL công nhận và xếp hạng Lũy đá Kỳ Anh là di tích Kiến trúc nghệ thuật.

Về Cửa Lò khám phá nét đặc trưng xứ Nghệ

Những cây cầu nổi tiếng ở Việt Nam thu hút du khách khám phá

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Nguồn:

Tags:

khám phá thành đá cổ biên giới

Tin bài liên quan

Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc trở thành mô hình tiêu biểu của hợp tác quốc phòng về biên giới

12:57 | 01/04/2026 Giao lưu hữu nghị 125

Sáng 31/3, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10, diễn ra từ ngày 18-19/3 tại tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) do Bộ trưởng Quốc phòng hai nước đồng chủ trì.

Tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia

12:49 | 11/02/2026 Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 10/2, Đoàn đại biểu Lực lượng vũ trang tỉnh Mondulkiri (Vương quốc Campuchia) do Thiếu tướng Hem Bô Na Rel, Chỉ huy trưởng Hiến binh tỉnh Mondulkiri làm Trưởng đoàn đã đến thăm, chúc Tết Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng nhân dịp Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ 2026. Tại đây, hai bên thể hiện quyết tâm trong việc tiếp tục phối hợp hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.

Tặng quà, hỗ trợ người dân Campuchia tại các tỉnh biên giới

09:45 | 18/06/2025 Tấm lòng tương trợ 125

Tuần qua, tại các tỉnh biên giới Tây Ninh và Long An, nhiều hoạt động tặng quà và hỗ trợ thiết thực cho người dân Campuchia đã được tổ chức nhằm góp phần gắn kết tình cảm nhân dân hai nước.

Các tin bài khác

Việt Nam trở thành điểm đến mới của giới thượng lưu Ấn Độ

10:08 | 13/05/2026 Điểm đến 125

Việt Nam đang nổi lên như một trong những điểm đến được du khách Ấn Độ yêu thích nhất tại châu Á, không chỉ nhờ cảnh quan đa dạng, chi phí hợp lý mà còn bởi chất lượng dịch vụ ngày càng được nâng cao. Đặc biệt, phân khúc khách giàu và siêu giàu từ quốc gia Nam Á này đang tạo nên “làn sóng” du lịch cưới và nghỉ dưỡng cao cấp tại nhiều điểm đến nổi tiếng của Việt Nam.

Đón 12 triệu lượt khách dịp lễ, du lịch khởi sắc trước hè 2026

16:07 | 04/05/2026 Điểm đến 125

Hai kỳ nghỉ liền kề Giỗ Tổ Hùng Vương và 30/4 - 01/5 ghi nhận khoảng 12 triệu lượt khách, tăng 14,2% so với cùng kỳ. Công suất phòng cao, điểm đến sôi động, hoạt động du lịch an toàn, tạo đà cho cao điểm hè.

Triển lãm tranh vua Hàm Nghi thu hút đông đảo khách quốc tế tại Hà Nội

09:57 | 29/04/2026 Điểm đến 125

Từ ngày 24/4 đến 10/5/2026, tại Nhà Thái Học, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, triển lãm hội họa “Trời, Non, Nước | Allusive Panorama” giới thiệu 20 tác phẩm của vua Hàm Nghi đã thu hút đông đảo công chúng, đặc biệt là du khách quốc tế tới tham quan, thưởng lãm.

Việt Nam là điểm đến hấp dẫn hàng đầu Đông Nam Á năm 2026

09:23 | 21/04/2026 Điểm đến 125

Việt Nam đang ngày càng khẳng định vị thế là một trong những điểm đến hấp dẫn nhất Đông Nam Á trong năm 2026, nhờ sự kết hợp giữa tài nguyên du lịch đa dạng, chi phí hợp lý và đà phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch.

Xem thêm

Đọc nhiều

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc từ sân chơi tìm hiểu biển, đảo quê hương

24/05/2026 19:02 Bờ cõi biển đảo 125

Sáng 24/5, tại thành phố Cần Thơ, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 4 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận, Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Cần Thơ cùng các tỉnh An Giang, Cà Mau tổ chức thành công Vòng chung kết khu vực Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” năm học 2025 - 2026 dành cho học sinh trung học cơ sở các xã, phường ven biển.

Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước về tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam và 40 năm thực hiện Cương lĩnh

24/05/2026 10:10 Việt Nam hôm nay 125

Văn phòng Trung ương Đảng vừa có thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Kỳ họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam và định hướng phát triển đất nước 100 năm tiếp theo và Tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.

Đối ngoại nhân dân giúp quan hệ Việt Nam – Bulgaria vững chắc, lâu bền

25/05/2026 17:25 Hữu nghị 125

Nhân dịp kỷ niệm Ngày văn hóa, giáo dục Bulgaria và chữ viết Slavơ (25/5), ông Huỳnh Quyết Thắng, Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam – Bulgaria, nhấn mạnh đối ngoại nhân dân cần tiếp tục phát huy vai trò kết nối, góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam – Bulgaria đi vào chiều sâu, thực chất và bền vững.

Một số mốc thời gian quan trọng sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố

24/05/2026 09:47 Infographic 125

Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố xây dựng Phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố hoàn thành trước ngày 10/6/2026.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc từ sân chơi tìm hiểu biển, đảo quê hương

1 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Động thổ cao tốc Sơn La – Điện Biên – cửa khẩu Tây Trang hơn 23.000 tỷ đồng

4 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Sáng 20/5, tỉnh Điện Biên tổ chức lễ động thổ Dự án thành phần 1 thuộc dự án đầu tư xây dựng tuyến cao tốc Sơn La – Điện Biên – cửa khẩu Tây Trang (giai đoạn 1), đánh dấu bước khởi đầu triển khai công trình hạ tầng giao thông chiến lược của khu vực Tây Bắc.

Tàu Hải quân Hoàng gia Canada thăm hữu nghị thành phố Đà Nẵng

17-05-2026 10:50 Bờ cõi biển đảo 125

Từ ngày 15-18/5, Tàu Hải quân Hoàng gia Canada (HMCS) Charlottetown có chuyến thăm hữu nghị thành phố Đà Nẵng với nhiều hoạt động giao lưu, đối ngoại và hợp tác hàng hải, góp phần tăng cường quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam - Canada cũng như thúc đẩy kết nối giữa hải quân và nhân dân hai nước.