17:26 | 10/05/2022 GMT+7

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Lũy đá Kỳ Anh được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Khám phá vẻ đẹp thiên nhiên ở xứ Mường

Khám phá vẻ đẹp thác Mưa giữa núi rừng biên giới Nghệ An

Video: Khám phá lũy đá cổ Kỳ Anh

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 1

Khoảng 30 năm về trước, người dân xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh) phát hiện đoạn thành cổ bằng đá ẩn sâu trong rừng cây. Quá trình mở rộng nghiên cứu, các nhà khảo cổ nhận định đây là hệ thống lũy đá cổ, được xây dựng vào thời kỳ nội chiến Trịnh - Nguyễn, do nhà Trịnh ở Đàng ngoài xây dựng làm phòng tuyến chống quân Nguyễn từ Đàng trong đánh ra.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 2

Đây là công trình xây dựng cực kỳ cẩn thận, chất lượng cao so với những hệ thống thành lũy đá cổ khác đã từng được phát hiện ở nước ta, đồng thời là chứng tích lịch sử thế kỷ XVII-XVIII của chế độ phong kiến Việt Nam. Hiện nay, đoạn thành đá còn nguyên vẹn thuộc địa phận xã Kỳ Lạc (huyện Kỳ Anh).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 3

Điểm bắt đầu thành đá cổ là chân dốc Đèo Bụt (xã Kỳ Lạc), kéo dài khoảng 1,5km men theo sườn núi lên đỉnh đèo thuộc núi Trầm Hương (nằm trong dãy Hoành Sơn).

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 4

Thành đá được xây dựng hoàn toàn bằng loại đá tự nhiên có ở chính vùng đất này, người dân địa phương gọi là đá son (vì khi mài đá ra có màu đỏ như son), không sử dụng chất kết dính. Đá son mềm và mịn, nếu để lâu ngày các bột đá bị phân hủy tạo thành chất kết dính rất chắc và bền, có độ cứng cao khi trải qua mưa.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 5

Thành quay về hướng nam, hiện nay nơi cao nhất còn cao 6m ở bề mặt phía nam, về phía bắc là 3m, mặt thành rộng 3m, chân thành choãi rộng 5m.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 6

Đặc biệt, cứ cách khoảng 3m dưới chân thành hoặc trên thân thành lại trổ một lỗ hình vuông dạng phễu mặt trước to mặt sau thu nhỏ lại. Mặt trước có kích thước hơn 1,2m, mặt sau 0,80m, có công dụng vừa làm lỗ thoát nước vừa như là lỗ châu mai chạy xuyên qua thân lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 7

Với kỹ thuật ghép đá công phu và điêu luyện ở trên đèo núi cao, lũy đá vẫn tồn tại với thời gian suốt qua hàng mấy thế kỷ mà không hề bị phá hủy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 8

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 9

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 10

Hiện chưa tìm thấy những hiện vật, đồ dùng sinh hoạt có liên quan đến thành lũy, nhưng một phát hiện khá lý thú là công trình không có móng nhân tạo mà người xưa chỉ dựa vào nền đất tự nhiên để xây dựng thành lũy.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 11

Ngoài ra, các nhà khảo cổ còn phát hiện một lũy đất gần đó thuộc dãy núi đối diện với đèo Bụt, cũng quay về hướng nam. Tuy nhiên lũy đất này đã bị phá dỡ nay chỉ còn lại dấu vết.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 12

Theo ông Phan Hoàng Trường, Chủ tịch UBND xã Kỳ Lạc: “Hiện nay địa phương đang giữ gìn và bảo vệ 1.400m thành đá cổ, trong đó có khoảng 400m giữ nguyên được hiện trạng. Trước đây thành đá này được người dân địa phương gọi là lũy ông Ninh, ông Nam”

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 13

Ông Nguyễn Trí Sơn, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hà Tĩnh cho biết, Lũy đá Kỳ Anh so với trường lũy Quảng Ngãi thì kỹ thuật ghép đá ở đây có trình độ điêu luyện và thẩm mỹ với những hòn đá tự nhiên bằng phẳng được ghép ngay ngắn.

Ảnh: Khám phá thành đá cổ từng là biên giới ‘Đàng trong – Đàng ngoài’ - 14

“Lũy ở đây không dài, nhưng lại có quy mô lớn về chiều cao và độ dày cũng như sự hoàn chỉnh về kỹ thuật. Từ trước tới nay chưa từng bắt gặp ở Việt Nam”, ông Sơn nói thêm.

Hệ thống lũy đá Kỳ Anh có giá trị lớn về lịch sử khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật độc đáo, là hệ thống thành lũy mang tính chất quân sự. Cùng với hệ thống lũy Thầy của chúa Nguyễn ở Quảng Bình, thành lũy Kỳ Anh được chúa Trịnh xây dựng ở phía Bắc dãy Hoành Sơn với vị trí địa hình đắc địa với những đồi núi cao, dốc đèo hiểm trở, chỉ có duy nhất con đường bộ (thượng đạo) giao thương qua lại giữa Bắc Hà và Nam Hà, là địa hình phòng thủ lý tưởng trong quá trình xảy ra nội chiến.

Với những giá trị nổi bật về kiến trúc nghệ thuật, khảo cổ học và lịch sử văn hóa, ngày 12/12/2014, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định số 4105/QĐ-BVHTTDL công nhận và xếp hạng Lũy đá Kỳ Anh là di tích Kiến trúc nghệ thuật.

Về Cửa Lò khám phá nét đặc trưng xứ Nghệ

Những cây cầu nổi tiếng ở Việt Nam thu hút du khách khám phá

Theo Trọng Tùng/ VTC News

Nguồn:

Tags:

khám phá thành đá cổ biên giới

Tin bài liên quan

Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc trở thành mô hình tiêu biểu của hợp tác quốc phòng về biên giới

12:57 | 01/04/2026 Giao lưu hữu nghị 125

Sáng 31/3, tại Hà Nội, Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Giao lưu Hữu nghị Quốc phòng Biên giới Việt Nam-Trung Quốc lần thứ 10, diễn ra từ ngày 18-19/3 tại tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) và Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) do Bộ trưởng Quốc phòng hai nước đồng chủ trì.

Tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia

12:49 | 11/02/2026 Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 10/2, Đoàn đại biểu Lực lượng vũ trang tỉnh Mondulkiri (Vương quốc Campuchia) do Thiếu tướng Hem Bô Na Rel, Chỉ huy trưởng Hiến binh tỉnh Mondulkiri làm Trưởng đoàn đã đến thăm, chúc Tết Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng nhân dịp Tết Nguyên đán cổ truyền Bính Ngọ 2026. Tại đây, hai bên thể hiện quyết tâm trong việc tiếp tục phối hợp hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Campuchia, vì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.

Tặng quà, hỗ trợ người dân Campuchia tại các tỉnh biên giới

09:45 | 18/06/2025 Tấm lòng tương trợ 125

Tuần qua, tại các tỉnh biên giới Tây Ninh và Long An, nhiều hoạt động tặng quà và hỗ trợ thiết thực cho người dân Campuchia đã được tổ chức nhằm góp phần gắn kết tình cảm nhân dân hai nước.

Các tin bài khác

Kết nối, xúc tiến hợp tác du lịch giữa thành phố Huế và Belarus

09:19 | 24/06/2026 Điểm đến 125

Hiệp hội Du lịch thành phố Huế vừa phối hợp với các cơ quan, tổ chức du lịch của Cộng hòa Belarus tổ chức Hội nghị trực tuyến nhằm kết nối, xúc tiến hợp tác du lịch giữa hai bên. Hoạt động này sẽ góp phần mở rộng thị trường khách quốc tế và thúc đẩy giao lưu hữu nghị giữa Việt Nam và Belarus.

Du lịch Việt Nam quảng bá thế mạnh tại Hong Kong

14:39 | 12/06/2026 Điểm đến 125

Ngày 11/6, Hội chợ Du lịch Quốc tế Hong Kong 2026 lần thứ 40 khai mạc tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Hong Kong, quận Wan Chai, Khu hành chính đặc biệt Hong Kong (Trung Quốc), thu hút sự tham gia của hơn 500 doanh nghiệp đến từ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Buôn Ma Thuột vào top điểm đến ẩm thực thế giới năm 2026

12:26 | 01/06/2026 Điểm đến 125

Buôn Ma Thuột (tỉnh Đắk Lắk), thủ phủ cà phê của Việt Nam, vừa được tạp chí du lịch danh tiếng National Geographic vinh danh trong danh sách "Best of the World 2026", hạng mục những điểm đến ẩm thực đáng trải nghiệm nhất thế giới. Sự ghi nhận này mở ra cơ hội để Đắk Lắk quảng bá văn hóa cà phê, ẩm thực bản địa và nâng tầm thương hiệu du lịch trên trường quốc tế.

Nghệ An: Khai mạc Lễ hội Làng Sen năm 2026

07:36 | 20/05/2026 Điểm đến 125

Tối ngày 19/5 tại sân vận động Làng Sen (xã Kim Liên, tỉnh Nghệ An), Lễ hội Làng Sen năm 2026 được tổ chức trang trọng, mở đầu chuỗi hoạt động kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026).

Xem thêm

Đọc nhiều

Vun đắp tình hữu nghị qua Chương trình Giao lưu sĩ quan trẻ biên giới Việt Nam - Lào

07/07/2026 07:53 Hữu nghị 125

Trong khuôn khổ Chương trình Giao lưu hữu nghị Quốc phòng biên giới Việt Nam - Lào lần thứ 3, mới đây, tại xã Kim Bảng, tỉnh Nghệ An, đã diễn ra các hoạt động mở đầu Chương trình Giao lưu sĩ quan trẻ biên giới Việt Nam - Lào năm 2026.

Chiến dịch 500 ngày đêm tại Nghệ An: Đã thu nhận 17.831 mẫu sinh phẩm

06/07/2026 17:15 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Hưởng ứng Chiến dịch "500 ngày đêm hoàn thành thu nhận mẫu ADN cho thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính", sau 7 ngày triển khai cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ, Công an tỉnh Nghệ An đã thu nhận 17.831 mẫu sinh phẩm, góp phần quan trọng vào hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính các liệt sĩ còn chưa được nhận diện.

Chuyển đổi số mở rộng cơ hội phát triển cho đồng bào dân tộc thiểu số

05/07/2026 16:22 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Một số quan điểm trên không gian mạng đã lợi dụng những khó khăn ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi để cho rằng chuyển đổi số đang làm gia tăng khoảng cách phát triển, đồng bào không được thụ hưởng đầy đủ thành quả của Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Tuy nhiên, nhìn từ chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước và thực tiễn triển khai, những nhận định đó không phản ánh đúng bản chất của quá trình phát triển bao trùm mà Việt Nam đang theo đuổi.

Phát huy giá trị tài liệu lưu trữ trong tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ

05/07/2026 16:29 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Hệ thống các Trung tâm Lưu trữ quốc gia đang đẩy mạnh rà soát, khai thác và từng bước số hóa nguồn tài liệu lưu trữ nhằm phục vụ Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ". Nhiều hồ sơ, tư liệu có giá trị đã được phát hiện, góp phần bổ sung thêm cơ sở dữ liệu phục vụ xác minh thông tin, đồng thời mở ra hướng ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực lưu trữ.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Lữ đoàn 169 tham gia lấy mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN tại Đặc khu Vân Đồn

3 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 3/7/2026, tại đặc khu Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh, cán bộ, chiến sĩ Lữ đoàn 169, Vùng 1 Hải quân tham gia thực hiện nhiệm vụ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại Nghĩa trang Liệt sĩ Đặc khu Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh để phục vụ công tác giám định ADN, xác định danh tính liệt sĩ.

Sự hiện diện của Việt Nam tại ITLOS gửi thông điệp mạnh mẽ về thượng tôn pháp luật

7 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Việc Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Lan Anh xuất sắc trúng cử trở thành Thẩm phán Tòa án quốc tế về Luật Biển (ITLOS) nhiệm kỳ 2026-2035 là một dấu mốc lịch sử, đánh dấu lần đầu tiên một chuyên gia pháp lý của Việt Nam gia nhập cơ quan tài phán quốc tế quan trọng này.

Trường Sa: Mỗi gia đình là một “cột mốc sống” nơi đầu sóng

28-06-2026 14:01 Bờ cõi biển đảo 125

Nhân Ngày Gia đình Việt Nam 28/6, câu chuyện về những mái ấm ở đặc khu Trường Sa cho thấy tình cảm gia đình nơi đảo xa không chỉ gói trong từng căn nhà, mà còn được nối dài bằng tình đồng chí, đồng đội, tình quân dân, trở thành điểm tựa để quân và dân thêm vững vàng nơi đầu sóng.

Multimedia

Podcasts Video E-magazine Infographic

infographic quan he asean nga va hoi nghi cap cao ky niem 35 nam quan he asean nga

[Infographic] Quan hệ ASEAN-Nga và Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga

17-06-2026 14:52 Infographic 125

Quan hệ đối tác đối thoại ASEAN-Nga được thiết lập năm 1991 và được nâng cấp lên quan hệ Đối tác chiến lược năm 2018. Hai bên đã tổ chức 5 Hội nghị Cấp cao vào các năm 2005, 2010, 2016, 2018, 2021.

mot so moc thoi gian quan trong sap xep to chuc lai thon to dan pho

Một số mốc thời gian quan trọng sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố

24-05-2026 09:47 Infographic 125

Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố xây dựng Phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố hoàn thành trước ngày 10/6/2026.

nhat ban la doi tac kinh te quan trong hang dau cua viet nam

Nhật Bản là đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu của Việt Nam

01-05-2026 15:55 Infographic 125

Nhật Bản hiện là đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu của Việt Nam, hợp tác địa phương, văn hóa, kết nối nguồn nhân lực và giao lưu nhân dân giữa hai nước ngày càng mật thiết và hiệu quả.

infographic 9 luat va 31 nghi quyet duoc thong qua tai ky hop thu nhat quoc hoi khoa xvi

[Infographic] 9 luật và 31 nghị quyết được thông qua tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

26-04-2026 08:19 Infographic 125

Tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội đã xem xét, thông qua 9 luật, 5 nghị quyết quy phạm pháp luật; quyết định các vấn đề về kinh tế-xã hội, tài chính, ngân sách...

infographic viet nam va trung quoc ky ket 32 van kien hop tac

[Infographic] Việt Nam và Trung Quốc ký kết 32 văn kiện hợp tác

18-04-2026 09:34 Infographic 125

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam, hai bên đã ký 32 văn kiện hợp tác trong các lĩnh vực.

chinh phu nhiem ky quoc hoi khoa xvi co 14 bo 3 co quan ngang bo

Chính phủ nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI có 14 Bộ, 3 cơ quan ngang Bộ

07-04-2026 15:50 Infographic 125

Ngày 7/4/20206, Quốc hội khóa XVI thông qua cơ cấu tổ chức chính phủ gồm 14 Bộ và 3 cơ quan ngang Bộ, đảm bảo hoạt động hiệu quả.

infographic cac moc thoi gian sau cuoc bau cu dai bieu quoc hoi khoa xvi va dai bieu hdnd cac cap

[Infographic] Các mốc thời gian sau cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp

19-03-2026 15:22 Infographic 125

Dưới đây là một số mốc thời gian qua trọng sau khi diễn ra cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Videos

Xin chờ trong giây lát...

Truyền hình

Đối ngoại nhân dân Thủ đô hướng tới kết nối hiệu quả nguồn lực người Việt Nam ở nước ngoài

10/06/2026 16:58 Truyền hình 39

Ngày 10/6 tại Hà Nội, Liên hiệp các tổ chức hữu nghị thành phố Hà Nội chủ trì tổ chức Tọa đàm lấy ý kiến đóng góp hoàn thiện dự thảo Đề án “Tăng cường đối ngoại nhân dân Thủ đô, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội trong vận động, kết nối người Việt Nam ở nước ngoài, trí thức, chuyên gia, doanh nhân, kiều bào tham gia xây dựng và phát triển Thủ đô trong giai đoạn mới”.