Trang chủ Nhân quyền - Góc nhìn thời đại Cẩm nang

00:00 | 08/05/2020 GMT+7

Quyền con người có nguồn gốc tự nhiên hay do pháp luật quy định?

Hải Phong

Theo dõi thoidai.com.vn trên

Quyền con người có nguồn gốc tự nhiên hay do pháp luật quy định? Về vấn đề này, có hai trường phái trái ngược nhau.

Giá trị cao nhất của nhân quyền chính là bảo vệ sinh mạng của người dân

Tôn trọng, bảo vệ và thúc đẩy quyền con người là chủ trương nhất quán của Việt Nam

Thomas Hobbes (1588-1679) - tác giả tiêu biểu theo học thuyết về quyền tự nhiên.

Những người theo học thuyết về quyền tự nhiên (natural rights) - mà tiêu biểu là các tác giả như Zeno (333-264 TCN), Thomas Hobbes (1588-1679), John Locke (1632-1704), Thomas Paine (1731-1809)... cho rằng nhân quyền là những gì bẩm sinh, vốn có mà mọi cá nhân sinh ra đều được hưởng, chỉ đơn giản bởi họ là thành viên của gia đình nhân loại. Do đó, các quyền con người không phụ thuộc vào phong tục, tập quán, truyền thống văn hóa hay ý chí của bất cứ cá nhân, giai cấp, tầng lớp, tổ chức, cộng đồng hay nhà nước nào và không một chủ thể nào, kể cả các nhà nước, có thể ban phát hay tước bỏ các quyền con người.

Ngược lại, những người theo học thuyết về các quyền pháp lý (legal rights) - mà tiêu biểu là các tác giả như Edmund Burke (1729-1797), Jeremy Bentham (1748-1832)... cho rằng các quyền con người không phải là những gì bẩm sinh, vốn có một cách tự nhiên mà phải do các nhà nước quy định trong pháp luật. Như vậy, theo học thuyết này, phạm vi, giới hạn và ở góc độ nhất định, cả thời hạn hiệu lực của các quyền con người phụ thuộc vào ý chí của tầng lớp thống trị và những yếu tố như phong tục, tập quán, truyền thống văn hóa... của từng xã hội.

Cho đến nay, cuộc tranh luận về tính đúng đắn của hai học thuyết kể trên vẫn còn tiếp tục. Việc phân định tính chất đúng, sai, hợp lý và không hợp lý của hai học thuyết này là không đơn giản do chúng liên quan đến một phạm vi rộng lớn các vấn đề triết học, chính trị, xã hội, đạo đức, pháp lý...

Mặc dù vậy, dường như quan điểm cực đoan phủ nhận hoàn toàn bất cứ học thuyết nào đều không phù hợp, bởi lẽ trong khi về hình thức, hầu hết các văn kiện pháp luật của các quốc gia đều thể hiện các quyền con người là các quyền pháp lý, thì trong Tuyên ngôn toàn thế giới về nhân quyền năm 1948, một số văn kiện pháp luật và văn kiện chính trị pháp lý ở một số quốc gia, nhân quyền được khẳng định một cách rõ ràng là các quyền tự nhiên, vốn có và không thể chuyển nhượng được của các cá nhân.

Giáo sư gốc Việt 31 tuổi Đặng Đức Huy muốn bảo vệ sức khỏe con người từ nghiên cứu môi trường

Quy định của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực, chống chạy chức, chạy quyền

Việt Nam coi trọng việc thúc đẩy và bảo vệ quyền con người

Hải Phong

Nguồn:

Tags:

Quyền con người Nguồn gốc của quyền con người

Tin bài liên quan

Hoàn thiện hệ sinh thái truyền thông về quyền con người

10:00 | 11/01/2026 Chuyên đề 125

Thực hiện Đề án truyền thông về quyền con người giai đoạn 2023–2028 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1079/QĐ-TTg ngày 14/09/2022, Việt Nam tiếp tục đẩy mạnh xây dựng và hoàn thiện hệ sinh thái truyền thông về quyền con người nhằm nâng cao nhận thức xã hội và giới thiệu quan điểm, chủ trương, thành tựu bảo đảm quyền con người tới người dân trong nước và bạn bè quốc tế.

Việt Nam chủ động tham gia định hình chuẩn mực quyền con người mới tại Liên hợp quốc

15:53 | 19/12/2025 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Ngày 19/12 tại Hà Nội, Văn phòng Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo Nhân quyền (Cục Đối ngoại, Bộ Công an) phối hợp Vụ các tổ chức quốc tế, Bộ Ngoại giao tổ chức Hội thảo khoa học "Định hình tiêu chuẩn quyền con người mới tại Liên hợp quốc và hàm ý chính sách cho Việt Nam".

Đưa giáo dục quyền con người vào hệ thống giáo dục quốc dân

08:39 | 18/11/2025 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Ngày 17/11, tại Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) diễn ra hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề "Định hướng nghiên cứu, giáo dục và bảo đảm, bảo vệ quyền con người trong kỷ nguyên mới của dân tộc Việt Nam". Hội thảo do Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp Bộ Công an, Thành ủy TP.HCM tổ chức.

Các tin bài khác

“Chiến dịch Quang Trung” - chiến thắng của ý Đảng, lòng dân

08:58 | 21/01/2026 Cẩm nang 125

Ngày 20/01, Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 36/TB-VPCP kết luận của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại Hội nghị tổng kết “Chiến dịch Quang Trung” - chiến dịch thần tốc xây dựng lại, sửa chữa nhà ở cho các hộ dân bị thiệt hại do thiên tai, bão lũ tại miền Trung. Thực tiễn triển khai Chiến dịch đã cho thấy sức mạnh của sự chỉ đạo quyết liệt từ Trung ương, sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng, chung sức của toàn dân, làm nên một “chiến thắng” mang đậm dấu ấn nhân văn và ý nghĩa chính trị - xã hội sâu sắc.

Việt Nam cần tiếp tục ưu tiên trẻ em trong giai đoạn phát triển mới

11:03 | 18/01/2026 Cẩm nang 125

Hơn 20 năm gắn bó với trẻ em Việt Nam, ông Robert Kalatschan (Nhà sáng lập kiêm Chủ tịch tổ chức Giving It Back to Kids - GIBTK, Hoa Kỳ) cho rằng, trong giai đoạn phát triển mới Việt Nam cần tiếp tục ưu tiên trẻ em, đặc biệt là những em dễ bị tổn thương, coi đây là nền tảng then chốt để bảo đảm phát triển bền vững và không để ai bị bỏ lại phía sau.

Chuẩn hóa quy trình, nâng cao hiệu quả viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài

09:19 | 27/11/2025 Cẩm nang 125

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 305/2025/NĐ-CP ngày 25/11/2025 quy định về cung cấp và quản lý viện trợ không hoàn lại của Việt Nam cho nước ngoài. Nghị định gồm 7 chương, 82 điều, tạo khuôn khổ pháp lý thống nhất, minh bạch cho hoạt động viện trợ thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách trung ương và địa phương phù hợp các luật liên quan được sửa đổi, bổ sung thời gian qua.

Bộ Ngoại giao: Sẽ đưa nhóm công dân Việt Nam rời Myanmar về nước trong thời gian sớm nhất

08:36 | 07/11/2025 Cẩm nang 125

Ngày 06/11, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng cho biết tại họp báo thường kỳ, khoảng 70 công dân Việt Nam đã di chuyển từ Myanmar sang Thái Lan sau khi chính quyền Myanmar mở chiến dịch truy quét các cơ sở liên quan đến lừa đảo trực tuyến.

Xem thêm

Đọc nhiều

Đoàn Cục Phát triển, Bộ Quốc phòng Campuchia chúc Tết Nguyên đán lãnh đạo TP Cần Thơ

04/02/2026 12:23 Hữu nghị 125

Chiều 3/2, tại trụ sở UBND TP Cần Thơ, bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, Phó Chủ tịch UBND thành phố, đã tiếp Đoàn Cục Phát triển, Bộ Quốc phòng Vương quốc Campuchia do Trung tướng Ut Huon Pi Say, Cục trưởng Cục Phát triển, làm Trưởng đoàn đến thăm và chúc Tết Nguyên đán lãnh đạo thành phố.

Cần Thơ tổ chức “Chợ Tết Công đoàn” chăm lo công nhân, người lao động dịp Xuân 2026

04/02/2026 16:56 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Ngày 4/2, tại Khu công nghiệp Tân Phú Thạnh, Liên đoàn Lao động TP Cần Thơ tổ chức khai mạc Chương trình “Tết Sum vầy - Xuân ơn Đảng 2026” gắn với Chợ Tết Công đoàn, nhằm chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho đoàn viên, công nhân, người lao động nhân dịp Tết Nguyên đán.

Nghệ An huy động hơn 187 tỷ đồng hỗ trợ người nghèo đón Tết, vui Xuân

04/02/2026 16:36 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Thông qua các chương trình “Nghĩa tình Dòng Lam - Xuân Bính Ngọ năm 2026” và “Sắc Xuân vùng cao - Ấm tình đồng bào”, tỉnh Nghệ An cùng các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, nhà hảo tâm đã dành nhiều phần quà Tết ý nghĩa gửi tới đồng bào, với tổng giá trị hơn hơn 187 tỷ đồng.

TP.HCM thúc đẩy giao lưu nhân dân với Australia theo chiều sâu

05/02/2026 09:08 Hữu nghị 125

Hội Hữu nghị Việt Nam - Australia TP.HCM xác định rõ định hướng hoạt động trong thời gian tới: lấy giao lưu nhân dân làm nền tảng; lấy hợp tác văn hóa, giáo dục và du lịch làm trụ cột; lấy thế hệ trẻ làm lực lượng kế tục và lấy phát triển bền vững làm giá trị xuyên suốt.

Bờ cõi biển đảo

Miền đất - Con người Cuộc sống vùng biên Nhịp sống biển đảo Lịch sử chủ quyền Giao lưu hữu nghị

Bộ Khoa học và Công nghệ rà soát hạ tầng công nghệ chống khai thác IUU tại TP.HCM

2 giờ 21 phút Bờ cõi biển đảo 125

Ngày 04/02, Đoàn công tác Bộ Khoa học và Công nghệ làm việc tại cảng cá Cát Lở (phường Phước Thắng, TP.HCM) để rà soát thiết bị giám sát hành trình tàu cá (VMS), tình trạng mất kết nối và mức độ liên thông dữ liệu số trong quản lý nghề cá, nhằm tăng cường chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU).

Tỉnh Koh Kong (Vương quốc Campuchia) thăm, chúc tết tỉnh An Giang

2 ngày trước Bờ cõi biển đảo 125

Nhân dịp Xuân Bính Ngọ năm 2026, chiều 02/02, Đoàn đại biểu tỉnh Koh Kong do bà Chhi Va, Tỉnh trưởng tỉnh Koh Kong (Vương quốc Campuchia) làm trưởng đoàn có chuyến thăm và chúc Tết lãnh đạo UBND tỉnh An Giang. Chuyến thăm và chúc Tết này là hoạt động nhằm duy trì và thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị truyền thống giữa hai tỉnh.

Tàu cá bị sóng đánh chìm tại cửa biển La Gi, 15 thuyền viên được cứu an toàn

2 ngày trước Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Rạng sáng 3/2, một tàu cá khi đang di chuyển ra cửa cảng La Gi (phường Phước Hội, tỉnh Lâm Đồng) đã bị sóng lớn đánh chìm. Toàn bộ 15 thuyền viên trên tàu đã được các phương tiện cứu vớt kịp thời, bảo đảm an toàn tính mạng.

Multimedia

Podcasts Video E-magazine Infographic

infographic nghi quyet so 68 nqtw tac dong sau rong toi toan bo nen kinh te

[Infographic] Nghị quyết số 68-NQ/TW tác động sâu rộng tới toàn bộ nền kinh tế

3 ngày trước Infographic 125

Sau 8 tháng Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW, tác động của Nghị quyết bước đầu thể hiện qua sự gia tăng mạnh mẽ số lượng doanh nghiệp, hộ kinh doanh gia nhập, tái gia nhập thị trường.

infographic nhung nghi quyet chien luoc dua viet nam buoc vao ky nguyen moi

[Infographic] Những Nghị quyết chiến lược đưa Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới

7 ngày trước Infographic 125

Để hiện thực hóa khát vọng hùng cường, từ cuối năm 2024 đến nay, Bộ Chính trị đã ban hành 9 nghị quyết chiến lược trên nhiều lĩnh vực then chốt, thể hiện tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn và quyết tâm chính trị cao, tạo nền tảng đưa đất nước phát triển giàu mạnh, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

infographic quan he doi tac chien luoc viet nam lien minh chau au

[Infographic] Quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Liên minh châu Âu

28-01-2026 12:58 Infographic 125

Chuyến thăm của Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa thúc đẩy hợp tác Việt Nam-EU, hướng tới hòa bình, thịnh vượng và bền vững chung.

dan la goc thuoc do cao nhat cua moi quyet sach

"Dân là gốc": Thước đo cao nhất của mọi quyết sách

22-01-2026 08:33 Infographic 125

Mọi đường lối, chính sách đề ra phải hướng tới nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân; bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân; tôn trọng, lắng nghe và dựa vào Nhân dân.

infographic dai hoi dang xiv 8 noi dung xuyen suot trien khai cac quyet sach chien luoc

[Infographic] Đại hội Đảng XIV: 8 nội dung xuyên suốt triển khai các quyết sách chiến lược

21-01-2026 07:27 Infographic 125

Báo cáo chính trị Đại hội XIV của Đảng xác định 12 định hướng lớn; 6 nhiệm vụ trọng tâm và 3 đột phá chiến lược. Tinh thần cốt lõi được cô đọng trong 8 nội dung quan trọng, xuyên suốt.

infographic cac moc thoi gian chinh trong lich trinh bau cu dbqh khoa xvi va dai bieu hdnd cac cap nhiem ky 2026 2031

[Infographic] Các mốc thời gian chính trong lịch trình bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031

20-01-2026 07:54 Infographic 125

Chủ Nhật, ngày 15/3/2026, cử tri cả nước sẽ tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Đây không chỉ là sự kiện chính trị - pháp lý, đợt sinh hoạt dân chủ sâu rộng trong toàn xã hội, mà còn là dịp để mỗi người dân trực tiếp thực hiện quyền làm chủ, thể hiện ý chí và trách nhiệm đối với sự phát triển của đất nước.

infographic ha noi dieu chinh phan luong giao thong phuc vu dai hoi dang xiv

[Infographic] Hà Nội điều chỉnh phân luồng giao thông phục vụ Đại hội Đảng XIV

21-01-2026 07:27 Infographic 125

Công an thành phố Hà Nội vừa thông báo cấm triệt để toàn bộ xe ô tô có trọng tải từ 10 tấn trở lên và hạn chế đối với các phương tiện khác hoạt động trên các tuyến đường: Đại lộ Thăng Long cả 2 chiều và đường gom (từ Phạm Hùng đến Tỉnh lộ 70) và Vành đai 3 trên cao cả 2 chiều (đoạn từ cầu Thăng Long đến nút giao với Quốc lộ 5A) từ 21h ngày 20/1 đến hết ngày 25/1/2026 nhằm phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Videos

Xin chờ trong giây lát...

Truyền hình

Đại sứ Lào tại Việt Nam tin tưởng Đại hội XIV sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho Việt Nam phát triển toàn diện

19/01/2026 13:55 Truyền hình 244

Đánh giá cao những thành tựu Việt Nam đạt được thời gian qua, Đại sứ Lào tại Việt Nam Khamphao Ernthavanh cho rằng Đại hội XIV là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo động lực mới để Việt Nam phát triển toàn diện, bền vững và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển dài hạn.

Cần biết

Thời tiết hôm nay (30/01): Bắc Bộ đón đợt không khí lạnh mới

30/01/2026 Bạn đọc - Cần biết 125

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết, hôm nay 30/01, thời tiết cả nước ít có sự thay đổi, tuy nhiên từ đêm nay đến rạng sáng mai, đợt không khí lạnh mới sẽ tràn về và bắt đầu ảnh hưởng nước ta.

Miễn thị thực có thời hạn cho người nước ngoài thuộc diện đặc biệt cần ưu đãi

28/01/2026 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình vừa ký Quyết định số 161/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Nghị định quy định về việc miễn thị thực có thời hạn cho người nước ngoài thuộc diện đối tượng đặc biệt cần ưu đãi phục vụ phát triển kinh tế - xã hội (Kế hoạch).

Thời tiết hôm nay (28/01): Hà Nội rét về sáng sớm và đêm

28/01/2026 Bạn đọc - Cần biết 125

Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia đưa ra thông tin dự báo thời tiết thành phố Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày và đêm 28/01.

Quy định mới về bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp từ 1/1/2026

26/01/2026 Nhân quyền - Góc nhìn thời đại 125

Từ ngày 1/1/2026, việc bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) của người lao động được quy định cụ thể, chặt chẽ và thống nhất hơn theo Nghị định số 374/2025/NĐ-CP của Chính phủ ngày 31/12/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Việc làm năm 2025 về bảo hiểm thất nghiệp.