Bộ trưởng Bộ NNPTNT Nguyễn Xuân Cường - "Tư lệnh ngành" đầu tiên trả lời chất vấn trước Quốc hội

Sáng nay, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân phát biểu khai mạc phiên chất vấn. Sau đó Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường sẽ trả lời chất vấn 3 nhóm chủ đề: Giải pháp đột phá và lộ trình thực hiện có hiệu quả cơ cấu lại ngành nông nghiệp trong thời gian tới; Biện pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của sản phẩm, gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm, hướng đến xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa, phát triển nông nghiệp bền vững; Công tác bảo tồn, bảo vệ, tái tạo và phát triển nguồn lợi thủy sản, quản lý các hoạt động khai thác thủy sản.

Ảnh minh họa

Trong quá trình Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường trả lời chất vấn, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng, thay mặt Thủ tướng Chính phủ trả lời những chất vấn thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ.

Các Bộ trưởng, Trưởng ngành cùng tham gia trả lời chất vấn gồm: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Tài nguyên và Môi trường, Công Thương, Giao thông vận tải, Khoa học và Công nghệ.

Bên cạnh đó, các Bộ trưởng, Trưởng ngành khác trả lời về những nội dung liên quan thuộc trách nhiệm của mình (nếu có).

8 giải pháp đột phá cơ cấu lại nông nghiệp

Theo báo cáo trả lời chất vấn tại kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XIV, Bộ NNPTNT xác định 8 giải pháp đột phá nhằm cơ cấu lại ngành nông nghiệp giai đoạn 2016-2020 như sau:

Thứ nhất, tiếp tục quán triệt, tuyên truyền nâng cao nhận thức và tạo sự thống nhất về tính tất yếu và tầm quan trọng của thực hiện cơ cấu lại nông nghiệp đến các cấp, ngành, địa phương và người dân và về xây dựng nền sản xuất nông nghiệp hàng hóa trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế và biến đổi khí hậu; tăng cường vai trò, trách nhiệm của Lãnh đạo các cấp, ngành, địa phương trong tổ chức thực hiện chủ trương này.

Thứ hai, tập trung nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo động lực mới cho phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn; thực hiện các mục tiêu tại Nghị quyết 26/NQ-TW của Trung ương 7, Khóa X và các chủ trương của Đảng, Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; tạo điều kiện để nông dân và doanh nghiệp tiếp cận thuận lợi hơn về đất đai, nguồn vốn và thị trường để mở rộng sản xuất hàng hóa có khả năng cạnh tranh cao đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Thứ ba, rà soát, điều chỉnh chiến lược, quy hoạch, quy mô và cơ cấu sản xuất phù hợp với lợi thế, nhu cầu thị trường và thích ứng với biến đổi khí hậu

Tiếp tục rà soát quy hoạch, chiến lược, kế hoạch sản xuất từng lĩnh vực và lợi thế của từng địa phương, tính đến nhu cầu thị trường (trong nước và thế giới) và ứng phó với BĐKH; cơ cấu lại sản phẩm theo 3 nhóm: (1) Nhóm sản phẩm chủ lực quốc gia (những sản phẩm có kim ngạch xuất khẩu từ 1,0 tỷ USD trở lên và thịt lợn, gia cầm), tiến hành rà soát quy hoạch và xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tập trung, quy mô lớn, tổ chức hợp tác, liên kết theo chuỗi giá trị và ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến; (2) Nhóm sản phẩm chủ lực cấp tỉnh, các địa phương căn cứ lợi thế và điều kiện cụ thể, lựa chọn nhóm sản phẩm này để quy hoạch và đầu tư theo hướng như đối với sản phẩm quốc gia nhưng quy mô cấp địa phương; có chiến lược và giải pháp để mở rộng quy mô, sức cạnh tranh, từng bước bổ sung vào nhóm sản phẩm chủ lực quốc gia; (3) Nhóm sản phẩm vùng/miền là đặc sản của các địa phương, có chỉ dẫn địa lý cụ thể, nhưng có quy mô nhỏ, sẽ được xây dựng và phát triển gắn với xây dựng nông thôn mới ở xã theo mô hình “Mỗi làng, xã một sản phẩm”.

Thứ tư, tiếp tục đổi mới và phát triển các hình thức tổ chức sản xuất phù hợp, trọng tâm là phát triển doanh nghiệp nông nghiệp, phát triển các hình thức hợp tác, liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản theo chuỗi giá trị, kết nối với hệ thống tiêu thụ toàn cầu; đẩy mạnh đổi mới và phát triển các hợp tác xã nông nghiệp, phát triển trang trại theo hướng chú trọng hơn tới việc tổ chức nông dân sản xuất hàng hóa quy mô lớn, chất lượng cao, cạnh tranh quốc tế; thực hiện chuyển mạnh lao động nông nghiệp sang các lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ và ngành nghề nông thôn.

Thứ năm, tăng cường nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng khoa học công nghệ, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ giải quyết các vấn đề căn cốt trong chuỗi sản xuất, nhất là công nghệ giống, quy trình và các khâu chế biến, phân phối với cả 3 nhóm sản phẩm quốc gia, cấp tỉnh, sản phẩm địa phương; phát triển mạnh nông nghiệp công nghệ cao trong tất cả các lĩnh vực sản xuất và dịch vụ của ngành; khuyến khích các doanh nghiệp tham gia nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ cao nhằm tạo đột phá về năng suất, chất lượng cây trồng, vật nuôi, nâng cao khả năng cạnh tranh, hiệu quả của ngành; đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Tiếp tục mở rộng quy mô và nâng cao chất lượng đào tạo nông dân, phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH của ngành.

Thứ sáu, đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế, phát triển thị trường

Bộ sẽ thành lập cơ quan quản lý tập trung, thúc đẩy chuỗi chế biến nông sản gắn với mở rộng thị trường; kết hợp với Bộ Công Thương, Bộ Ngoại giao, các địa phương, các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp và tổ chức của nông dân để khai thác, mở rộng thị trường xuất khẩu, kể cả thị trường truyền thống và nhóm thị trường mới; tăng cường năng lực hội nhập quốc tế; nghiên cứu đánh giá các tác động của hội nhập quốc tế đem lại; tăng cường năng lực dự báo và thông tin thị trường trong nước và quốc tế; đẩy mạnh xúc tiến thương mại; hỗ trợ doanh nghiệp về các vấn đề pháp lý trong giải quyết tranh chấp thương mại, giảm thiểu rủi ro trong hội nhập quốc tế.

Phát triển mạnh thị trường trong nước, điều hành cân đối cung cầu các mặt hàng thực phẩm thiết yếu, nhạy cảm; phát triển hệ thống bán lẻ, xây dựng hình ảnh nông sản chất lượng cao, an toàn thực phẩm và phù hợp thị hiếu người tiêu dùng; đẩy nhanh hoàn thành xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm chủ lực quốc gia, đặc sản địa phương gắn với chỉ dẫn địa lý.

Thứ bảy, tiếp tục huy động các nguồn lực để phát triển kết cấu hạ tầng nông nghiệp, nông thôn ngày càng hiện đại, đáp ứng yêu cầu của nền sản xuất hàng hóa quy mô lớn, hội nhập quốc tế; tăng cường năng lực phòng chống, giảm nhẹ thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu; cơ bản nâng cấp hệ thống cơ sở hạ tầng thiết yếu trên địa bàn xã, bao gồm cả các xã nghèo, xã đặc biệt khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội theo hướng CNH, HĐH và rút dần khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.

Thứ tám, đẩy mạnh cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, tăng cường đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để nâng cao năng lực, hiệu lực và hiệu quả quản lý ngành từ trung ương đến địa phương. Kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động của các Ban chỉ đạo và bộ máy giúp việc các cấp, tổ chức thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ về cơ cấu lại nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới.

Theo Bộ NNPTNT, để tạo được chuyển biến rõ rệt trong thực tế, cần triển khai đồng bộ cả 8 giải pháp trên, trong đó trọng tâm là phải (1) hoàn thiện cơ chế chính sách, (2) tăng cường nghiên cứu chuyển giao và ứng dụng KHCN và (3) đổi mới, phát triển các hình thức tổ chức sản xuất (đổi mới mô hình tăng trưởng) để tạo “đột phá” trong cơ cấu lại nông nghiệp.

Chủ đề thiết thực

Nói trên báo Đại biểu Nhân dân, Tổng Thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho biết, “các nhóm vấn đề được Quốc hội tiến hành chất vấn tại Kỳ họp này đã được lựa chọn, chắt lọc qua nhiều vòng. UBTVQH đã nhận được 145 vấn đề chất vấn được tổng hợp từ 42 Đoàn ĐBQH. Cùng với đó là 3.288 ý kiến, kiến nghị của cử tri cả nước được Trung ương MTTQ tổng hợp gửi đến Kỳ họp thứ 3. Tuy nhiên, khuôn khổ thời gian của QH có hạn, không thể ôm được hết. Vì thế, chúng tôi đã đưa ra một số nguyên tắc và chọn lựa nội dung chất vấn rất chặt chẽ”.

Theo đó, ưu tiên cho các vấn đề bức xúc, nổi lên gần đây được dư luận cử tri và ĐBQH quan tâm, đặc biệt là những vấn đề mà trong thời gian 12 tháng qua chưa được ĐBQH chất vấn và bộ trưởng, thành viên Chính phủ chưa trả lời chất vấn. Nội dung chất vấn cũng phải bảo đảm hài hòa giữa lĩnh vực kinh tế và xã hội. Sau đó, Thường trực Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban tiếp tục làm việc, lọc ra các nhóm vấn đề sẽ chất vấn để trình UBTVQH sàng lọc thêm một lần nữa rồi mới trình ra Quốc hội. Từ các nhóm vấn đề này thì xác định rất rõ Bộ trưởng nào có trách nhiệm trả lời chất vấn chính, Bộ trưởng, thành viên Chính phủ nào phải tham gia trả lời.

Vì thế, có thể nói rằng, các nhóm vấn đề được lựa chọn chất vấn lần này đều rất thiết thực, bám sát thực tiễn cuộc sống, phản ánh được những mối quan tâm, bức xúc của cử tri và nhân dân thời gian gần đây.

Tranh luận sâu sắc, giải pháp đúng tầm

Về những điểm mới của phiên chất vấn lần này, Tổng Thư ký Quốc hội cho biết, một điểm mới quan trọng của phiên chất vấn lần này là tăng thêm thời gian chất vấn trong khi số lượng bộ trưởng trả lời chất vấn không đổi, số lượng các thành viên Chính phủ tham gia giải trình sẽ nhiều hơn.

Quyền giơ biển tranh luận của ĐBQH cũng sẽ được thực hiện để đại biểu nào chưa hài lòng với câu trả lời có thể chất vấn lại hoặc tranh luận thêm.

Điều này sẽ giúp các ĐBQH chất vấn sâu sắc hơn, đi đến cùng vấn đề hơn, còn Bộ trưởng, các thành viên Chính phủ có thể giải trình cặn kẽ hơn về những việc đã làm, đang làm hoặc chưa làm được, cũng như định hướng sắp tới như thế nào.

Một điểm nhấn nữa là, với mỗi nhóm vấn đề, lần này, Quốc hội đã yêu cầu 1 Phó Thủ tướng phụ trách lĩnh vực phải trực tiếp giải trình, làm rõ những nội dung vượt quá thẩm quyền quản lý của một bộ, thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ.

Các kỳ họp trước, các Phó Thủ tướng cũng đã tham gia trả lời chất vấn nhưng lần này Quốc hội yêu cầu rõ ràng hơn, ai phụ trách lĩnh vực nào phải có trách nhiệm trả lời về lĩnh vực đó. Phân định rõ trách nhiệm như vậy là để có giải pháp đúng tầm hơn.

Sau đó, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình sẽ thay mặt Chính phủ phát biểu làm rõ thêm và trực tiếp trả lời chất vấn của ĐBQH về những vấn đề thuộc trách nhiệm của Chính phủ.

Việc tạo thêm thời gian, cơ hội cho các thành viên Chính phủ khác trả lời chính là để có cái nhìn khách quan hơn, đa chiều hơn, về những vấn đề đang xảy ra, từ đó mà điềm tĩnh hơn, căn cơ hơn trong việc tìm giải pháp tháo gỡ.

Theo Tổng Thư ký Quốc hội: “Thời gian qua, cử tri và nhân dân cũng đã nhìn thấy sự xông xáo, quyết liệt giải quyết các tồn tại, hạn chế của bộ, ngành mình của Chính phủ, các thành viên Chính phủ. Vì thế, tôi hy vọng phiên chất vấn sẽ đáp ứng được yêu cầu và kỳ vọng của cử tri, các thành viên Chính phủ sẽ trả lời thỏa đáng những câu hỏi của ĐBQH, nhận thức rõ trách nhiệm của mình để giải quyết các vấn đề này, tạo chuyển biến thực sự trong đời sống xã hội”.

Cả bộ máy phải hành động

Liên quan đến việc tháo gỡ được những tồn tại, hạn chế trong nông nghiệp, văn hóa, du lịch, đầu tư, y tế hiện nay (các chủ đề được lựa chọn để chất vấn), Tổng Thư ký Quốc hội cho rằng: Giải pháp thì có. Chính phủ, các bộ, ngành cũng đang nỗ lực thực hiện. Nhưng giải pháp có đi nhanh vào đời sống được hay không, theo ông, mỗi bộ trưởng, trưởng ngành phải đôn đốc, thôi thúc cán bộ, công chức của ngành mình chuyển động nhanh hơn nữa.

“Chúng ta cứ nói xây dựng bộ máy liêm chính, kiến tạo, phục vụ mà ở những tầng nấc trực tiếp tiếp xúc với người dân, doanh nghiệp lại chậm chạp, ì ạch, không thực sự kiến tạo, phục vụ thì rất dễ làm mất lòng tin.

Bộ máy phải bắt tay vào hành động. Từng cán bộ công vụ phải bắt tay vào hành động thì những cam kết, lời hứa của các thành viên Chính phủ mới có thể tạo chuyển biến trong đời sống được” – Tổng Thư ký Quốc hội bày tỏ.

Lãnh đạo Chính phủ cùng 4 Bộ trưởng trả lời chất vấn

Cổng Thông tin điện tử Quốc hội cho biết, các phiên chất vấn và trả lời chất vấn sẽ được thực hiện trong 3 ngày (13-15/6). Các phiên họp sẽ được truyền hình và phát thanh trực tiếp.

Theo chương trình kỳ họp, đầu giờ sáng thứ Ba, ngày 13/6, sau khi Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân phát biểu khai mạc phiên chất vấn, Ủy viên Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Trưởng Ban Dân nguyện của Ủy ban thường vụ Quốc hội Nguyễn Thanh Hải trình bày Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV (Toàn văn báo cáo của Ban Dân nguyện).

Tiếp đó, trong phần làm việc còn lại của buổi sáng đến 15.00’ chiều, Chủ tịch Quốc hội chủ trì điều hành chất vấn nhóm vấn đề thứ nhất đối với Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường (Toàn văn Báo cáo trả lời chất vấn của Bộ NNPTNT).

Nội dung chất vấn gồm: Giải pháp đột phá và lộ trình thực hiện có hiệu quả cơ cấu lại ngành nông nghiệp trong thời gian tới; Biện pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của sản phẩm, gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm, hướng đến xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa, phát triển nông nghiệp bền vững; Công tác bảo tồn, bảo vệ, tái tạo và phát triển nguồn lợi thủy sản, quản lý các hoạt động khai thác thủy sản.

Trong quá trình Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường trả lời chất vấn, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng, thay mặt Thủ tướng Chính phủ trả lời những chất vấn thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ, Các Bộ trưởng, Trưởng ngành cùng tham gia trả lời chất vấn: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Tài nguyên và Môi trường, Công Thương, Giao thông vận tải, Khoa học và Công nghệ. Bên cạnh đó, các Bộ trưởng, Trưởng ngành khác trả lời về những nội dung liên quan thuộc trách nhiệm của mình (nếu có).

Sau khi phát biểu kết thúc nhóm vấn đề chất vấn đối với Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, từ 15.05’, Chủ tịch Quốc hội chủ trì tiếp tục điều hành chất vấn nhóm vấn đề thứ 2 đối với Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Ngọc Thiện (Toàn văn Báo cáo trả lời chất vấn của Bộ VHTTDL).

Nội dung chất vấn gồm: Vấn đề quản lý, cấp phép các hoạt động văn hóa, nghệ thuật; khai thác, sử dụng các công trình văn hóa, thể thao; tổ chức lễ hội; Giải pháp ngăn chặn sự xuống cấp về đạo đức xã hội và văn hóa ứng xử; xây dựng nếp sống văn hóa và bảo tồn, phát triển văn hóa xã hội; Công tác quản lý và các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quy hoạch ngành du lịch.

Trong quá trình Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trả lời chất vấn, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam, thay mặt Thủ tướng Chính phủ trả lời những chất vấn thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ; các Bộ trưởng, Trưởng ngành cùng tham gia trả lời chất vấn gồm: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Công an, Giáo dục và Đào tạo. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành khác trả lời về những nội dung liên quan thuộc trách nhiệm của mình (nếu có).

Từ 10h00’, ngày 14/6, sau khi kết thúc nhóm vấn đề chất vấn đối với Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Chủ tịch Quốc hội chủ trì điều hành chất vấn nhóm vấn đề thứ 3 đối với Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến (Toàn văn báo cáo trả lời chất vấn của Bộ Y tế).

Nội dung chất vấn gồm: Thực trạng, giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả khám bệnh, chữa bệnh; Vấn đề giá thuốc và quản lý nhà nước về giá thuốc, cung ứng thuốc tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; Việc đầu tư cho y tế cơ sở để giảm tải cho bệnh viện tuyến trên; Thực trạng đội ngũ cán bộ y tế cơ sở, đặc biệt tại các địa bàn miền núi, các vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn.

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam, thay mặt Thủ tướng Chính phủ trả lời những chất vấn thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành cùng tham gia trả lời chất vấn gồm: Tài chính, Kế hoạch và Đầu tư, Nội vụ, Ủy ban Dân tộc. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành khác trả lời về những nội dung liên quan thuộc trách nhiệm của mình (nếu có).

Từ 16h25’ Chủ tịch Quốc hội phát biểu kết thúc nhóm vấn đề chất vấn đối với Bộ trưởng Bộ Y tế, sau đó, Chủ tịch Quốc hội chủ trì điều hành chất vấn nhóm vấn đề thứ 4 đối với Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng (Toàn văn báo cáo của Bộ KHĐT).

Nội dung chất vấn gồm: Giải pháp cụ thể để huy động các nguồn lực trong xã hội cho đầu tư phát triển; Việc phân bổ, thông báo kế hoạch vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước; tăng cường quản lý, kiểm soát, tránh lãng phí trong đầu tư công; Trách nhiệm của bộ, ngành trong việc thực hiện các dự án trọng điểm quốc gia.

Trong nhóm vấn đề này, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ, thay mặt Thủ tướng Chính phủ trả lời những chất vấn thuộc trách nhiệm chung của Chính phủ. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành cùng tham gia trả lời chất vấn: Tài chính, Xây dựng, Giao thông vận tải, Tài nguyên và Môi trường, Công Thương, Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Khoa học và Công nghệ. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành khác trả lời về những nội dung liên quan thuộc trách nhiệm của mình (nếu có).

Từ 8h00’ đến 11h20’, ngày 15/6, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các thành viên Chính phủ tiếp tục trả lời chất vấn về nhóm vấn đề chất vấn thứ 4. Cuối giờ làm việc buổi sáng, Chủ tịch Quốc hội phát biểu kết thúc nhóm vấn đề chất vấn đối với Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Buổi chiều, từ 14h00’ đến 16h05’ Phó Thủ tướng Chính phủ Trương Hòa Bình phát biểu làm rõ thêm và trực tiếp trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội về những vấn đề liên quan thuộc trách nhiệm của Chính phủ trong các phiên chất vấn từ ngày 13 -15/6.

Từ 16h45’ đến 17h00’ Chủ tịch Quốc hội phát biểu bế mạc phiên chất vấn và trả lời chất vấn.

Theo CTTĐT Chính phủ